Nauczyciel może skorzystać z urlopu dla poratowania zdrowia po zakończeniu urlopu związanego z rodzicielstwem, ale tylko wtedy, gdy spełnia warunki z art. 73 Karty Nauczyciela, w tym zatrudnienie w pełnym wymiarze zajęć na czas nieokreślony. W opisanej sytuacji kluczowe...
Zwiększenie etatu pracownicy w ciąży jest dopuszczalne, ale ZUS może sprawdzić, czy zmiana była rzeczywista i uzasadniona, zwłaszcza gdy krótko po niej pojawia się zwolnienie lekarskie. Kluczowe znaczenie mają dowody, że praca w większym wymiarze była planowana i faktycznie...
Nauczyciel nie musi przechodzić na emeryturę tylko dlatego, że złożył wniosek w ZUS. Wypłata emerytury nauczycielskiej, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego albo emerytury powszechnej zależy jednak od spełnienia odrębnych warunków, w tym często od rozwiązania stosunku...
Zajęcie wynagrodzenia z umowy-zlecenia nie znika tylko dlatego, że zleceniobiorca nie podpisał papierowej umowy. Jeżeli praca jest wykonywana, wierzytelność może istnieć i może zostać zajęta przez komornika. Zleceniodawca powinien odpowiedzieć komornikowi, nie wypłacać...
Osoba zarejestrowana jako bezrobotna powinna zgłosić do powiatowego urzędu pracy podjęcie pracy zarobkowej, w tym co do zasady umowy o dzieło, w terminie 7 dni. Brak prawa do zasiłku nie zwalnia z tego obowiązku. Jeżeli termin minął, najlepiej nie zwlekać: złożyć...
Żołnierz zawodowy pozostaje w służbie także w okresie wypowiedzenia. Jeżeli w tym czasie wojskowa komisja lekarska ostatecznie ustali niezdolność do zawodowej służby wojskowej, może to doprowadzić do wcześniejszego zwolnienia ze służby. Kluczowe jest, czy orzeczenie...
Nauczyciel pobierający świadczenie kompensacyjne może dorabiać, ale rodzaj podmiotu i wysokość przychodu mają kluczowe znaczenie. Praca w jednostce objętej Kartą Nauczyciela może spowodować zawieszenie wypłaty niezależnie od kwoty wynagrodzenia. Zajęcia dla studentów na...
Nauczyciel może żądać zapewnienia okularów albo szkieł kontaktowych korygujących wzrok, jeżeli pracuje przy monitorze co najmniej przez połowę dobowego wymiaru czasu pracy, a potrzebę ich stosowania potwierdzą badania profilaktyczne. Samo prywatne zalecenie okulisty zwykle...
Praca na czarno nie odbiera prawa do ustalenia stosunku pracy, zaległego wynagrodzenia ani zgłoszenia sprawy do PIP, ZUS lub sądu pracy. Kluczowe jest zebranie dowodów faktycznego wykonywania pracy: grafiku, wiadomości, przelewów, świadków i dokumentów potwierdzających...
Jeżeli § 7 Ponadzakładowego Układu Zbiorowego Pracy dla pracowników Lasów Państwowych ma zastosowanie w opisanym brzmieniu, dodatek funkcyjny za zastępstwo przysługuje dopiero po przekroczeniu 30 dni kalendarzowych zastępstwa w roku. Przy zastępstwie trwającym 37 dni i braku...
ZUS nie powinien automatycznie odmawiać A1 tylko dlatego, że firma nie osiąga 25% obrotu w Polsce. Ten próg jest wskaźnikiem pomocniczym, a nie samodzielną podstawą odmowy. W sprawie agencji kierującej zleceniobiorców do opieki w Niemczech kluczowe są dowody, że...
Pracodawca może zmienić zakres obowiązków pracownika tylko w granicach rodzaju pracy wynikającego z umowy. Jeżeli stały dowóz uczestników zasadniczo zmienia charakter pracy fizjoterapeuty albo wymaga dodatkowych kwalifikacji, zwykła zmiana zakresu czynności może nie...
Pracownica tymczasowa w ciąży korzysta z ochrony przed wypowiedzeniem, ale zakres tej ochrony zależy m.in. od rodzaju umowy, długości skierowania do pracy tymczasowej i tego, czy umowa trwa w dniu porodu. W artykule wyjaśniamy, kiedy umowa może przedłużyć się do dnia porodu,...
Policjantka wracająca po urlopie macierzyńskim może wnioskować o zmianę terminu albo miejsca delegowania w ramach adaptacji zawodowej, jeżeli przemawiają za tym uprawnienia związane z rodzicielstwem lub szczególnie uzasadnione okoliczności rodzinne. Nie jest to jednak...
Dyrektor nie powinien zastępować płatnych zastępstw stałym, nieformalnym łączeniem oddziałów, jeżeli w praktyce nauczyciel prowadzi zajęcia z dodatkowymi uczniami bez podstaw organizacyjnych i bez zapewnienia bezpieczeństwa. W artykule wyjaśniam, kiedy klasy łączone są...
Nauczyciel ubiegający się o stopień nauczyciela dyplomowanego musi wykazać wymagane kwalifikacje do zajmowanego stanowiska, odpowiedni przebieg pracy zawodowej oraz spełnienie warunków przewidzianych w Karcie Nauczyciela i przepisach wykonawczych. W opisanej sytuacji kluczowe jest...
Po powrocie z urlopu dla poratowania zdrowia nauczyciel nie ma automatycznie zagwarantowanego dodatku motywacyjnego w poprzedniej wysokości. Dodatek jest składnikiem przyznawanym na określony czas i zależy od kryteriów przewidzianych w regulaminie wynagradzania. Jeżeli po urlopie...
Przy delegowaniu pracowników za granicę limit 183 dni trzeba odróżniać od zasad ustalania rezydencji podatkowej. Dla umowy z konkretnym państwem, np. Szwecją albo Norwegią, zasadniczo liczy się dni pobytu w tym właśnie państwie, a nie wszystkie wyjazdy zagraniczne...
Pracodawca może uzależnić świadczenie z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych od informacji o sytuacji życiowej, rodzinnej i materialnej osoby uprawnionej, w tym od danych o dochodach małżonka, jeżeli są one potrzebne do oceny kryterium socjalnego. Odmowa podania takich...
Pracodawca może czasowo powierzyć pracownikowi inną pracę niż wskazana w umowie, ale tylko przy spełnieniu warunków z art. 42 § 4 Kodeksu pracy i co do zasady nie dłużej niż przez 3 miesiące w roku kalendarzowym. Dodatkowe wynagrodzenie nie przysługuje automatycznie tylko...
Szkolenie w czasie zwolnienia lekarskiego w ciąży nie jest automatycznie zakazane, ale może zostać uznane przez ZUS za korzystanie z L4 niezgodnie z jego celem, zwłaszcza gdy wymaga regularnej aktywności, dojazdów albo obciąża stan zdrowia. Umowa na czas określony co do zasady...
Umowa o pracę na czas określony co do zasady kończy się z upływem terminu, na jaki została zawarta. Pracodawca nie musi wręczać wypowiedzenia, jeżeli strony nie chcą zakończyć jej wcześniej. Po ustaniu zatrudnienia można zarejestrować się jako bezrobotny i ubiegać się o...
Nauczyciel może żądać uwzględnienia udokumentowanych okresów zatrudnienia, także pracy za granicą, przy obliczaniu dodatku za wysługę lat. Jeśli szkoła miała dokumenty, a mimo to zaniżała dodatek, możliwe jest dochodzenie wyrównania. Kluczowe znaczenie ma jednak termin...
Rozwiedziona była żona policjanta co do zasady nie otrzyma odprawy pośmiertnej, bo świadczenie przysługuje małżonkowi pozostającemu we wspólności małżeńskiej albo dzieciom i rodzicom spełniającym warunki ustawowe. Renta rodzinna to odrębne świadczenie. Dla rozwiedzionej...
Jeżeli osoba zatrudniona na etacie wykonuje dodatkowo umowę-zlecenie dla innej firmy, prawo do świadczeń wypadkowych z ZUS zależy od tego, czy z tego zlecenia podlegała ubezpieczeniu wypadkowemu. Sam fakt, że pracodawca opłaca składki z etatu, nie zawsze rozstrzyga sprawę. W...
Pracodawca może czasowo powierzyć inną pracę bez wypowiedzenia zmieniającego, ale tylko przy spełnieniu warunków z art. 42 § 4 Kodeksu pracy. Osobno trzeba ocenić zmianę miejsca pracy i rozliczenie kosztów dojazdu. Jeżeli nowe miejsce wykonywania zadań znajduje się poza...
Ochrona przedemerytalna z art. 39 Kodeksu pracy co do zasady blokuje wypowiedzenie umowy przez pracodawcę, ale nie przedłuża automatycznie umowy na czas określony po dacie jej końca. W artykule wyjaśniamy, kiedy pracodawca nie może wypowiedzieć umowy, jak działa koniec umowy...
Przeniesienie pracownika do innej placówki może wymagać wypowiedzenia zmieniającego, jeżeli zmienia istotny warunek umowy, zwłaszcza ustalone miejsce pracy. Odmowa przyjęcia nowych warunków nie jest porzuceniem pracy, ale może doprowadzić do rozwiązania umowy z końcem okresu...
Po urlopie wychowawczym nauczyciel powinien zostać dopuszczony do pracy na dotychczasowym stanowisku, a gdy nie jest to możliwe - na stanowisku równorzędnym albo odpowiadającym kwalifikacjom, z zachowaniem wynagrodzenia nie niższego niż należne przed urlopem. Przydzielenie 16...
Do rejestracji w urzędzie pracy nie jest obecnie decydujący meldunek, lecz miejsce zamieszkania. Osoba bezrobotna albo poszukująca pracy zgłasza się do powiatowego urzędu pracy właściwego dla miejsca, w którym faktycznie mieszka, albo składa wniosek elektronicznie przez...
Jeżeli osoba bezrobotna nie stawi się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie, może stracić status bezrobotnego oraz uprawnienia z nim związane. Co do zasady trzeba niezwłocznie skontaktować się z urzędem i w terminie 7 dni wyjaśnić przyczynę nieobecności. Utrata...
Przy ryczałcie 12% z art. 30 ust. 1 pkt 5a ustawy o PIT liczy się kwota należności określona w konkretnej umowie zawartej z osobą niebędącą pracownikiem płatnika. Jeżeli kwota ta nie przekracza 200 zł, ryczałt może mieć zastosowanie. Aktualny przepis nie posługuje się już...
Okres urlopu wychowawczego może mieć znaczenie przy ustalaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych oraz jego wysokości. Od 1 czerwca 2025 r. brak 5 lat stażu nie oznacza już obniżenia zasiłku do 80%: przy okresie uprawniającym krótszym niż 20 lat przysługuje co do zasady 100% stawki...
Po wykorzystaniu 182 dni zwolnienia lekarskiego kolejne L4 wystawione przed upływem 60 dni przerwy co do zasady nie otwiera automatycznie nowego okresu zasiłkowego, nawet jeśli dotyczy innej choroby. Znaczenie ma przede wszystkim długość przerwy oraz ustawowe wyjątki. Przy...
Umowa na okres próbny nie przedłuża się automatycznie tylko dlatego, że pracownik dalej przychodzi do pracy. Jeżeli jednak pracodawca świadomie dopuszcza pracownika do pracy po zakończeniu poprzedniej umowy, może dojść do zawarcia nowej umowy o pracę w sposób dorozumiany. ...
Podwyższone koszty uzyskania przychodu przysługują pracownikowi, gdy jego miejsce stałego lub czasowego zamieszkania znajduje się poza miejscowością, w której położony jest zakład pracy, a pracownik nie otrzymuje dodatku za rozłąkę. Nie ma ustawowego limitu kilometrów, a sam kod...
Praca na 3/4 etatu nie pozbawia prawa do świadczeń w ciąży. Kluczowe jest to, czy pracownica pozostaje objęta ubezpieczeniem chorobowym, zwłaszcza w dniu porodu. Jeżeli zamiast rezygnacji z pracy lekarz wystawi zwolnienie lekarskie z powodu niezdolności do pracy w ciąży, można...
Pracodawca może ukarać pracownika upomnieniem za spóźnienie, jeżeli narusza ono ustaloną organizację i porządek pracy. Nie oznacza to jednak, że może pominąć procedurę z Kodeksu pracy. Przed nałożeniem kary pracodawca powinien wysłuchać pracownika, a po doręczeniu...
Pracodawca powinien wydać świadectwo pracy w dniu ustania stosunku pracy, a gdy nie jest to możliwe z przyczyn obiektywnych, przesłać je albo doręczyć w inny sposób w ciągu 7 dni. Brak reakcji po kilku tygodniach uzasadnia pisemne wezwanie, skargę do PIP i ewentualnie pozew do sądu...
Pracodawca może przetwarzać informacje o zajęciu wynagrodzenia i przekazywać je wyłącznie osobom, które muszą je znać, aby wykonać obowiązki wobec komornika. Rozgłaszanie tych danych współpracownikom, zwłaszcza w celu ośmieszenia pracownika, może naruszać RODO, godność i...
Kara finansowa w umowie-zleceniu może być dopuszczalna, ale tylko w granicach prawa cywilnego i zasad współżycia społecznego. Szczególne wątpliwości budzi zapis, który po rozwiązaniu współpracy obniża o połowę wynagrodzenie za cały już przepracowany okres. W artykule...
Po rozwiązaniu umowy o pracę za porozumieniem stron można zarejestrować się w urzędzie pracy od razu, bez czekania 3 miesięcy. Tryb rozwiązania umowy wpływa przede wszystkim na termin nabycia prawa do zasiłku, a nie na samą rejestrację. Rejestracja może dać dostęp do...
Przy porozumieniu zmieniającym przepisy nie wyznaczają pracownikowi konkretnego terminu na odpowiedź. Zmiana warunków następuje dopiero po zgodzie obu stron, a samo milczenie pracownika nie oznacza akceptacji. Inne zasady obowiązują przy wypowiedzeniu zmieniającym: brak odmowy...
Aktualnym formularzem wywiadu zawodowego ZUS jest OL-10 ; oznaczenie N-10 ma dziś charakter historyczny. Przepisy nie wyznaczają pracodawcy ani płatnikowi składek jednego terminu, np. 3, 7 lub 14 dni, na jego wypełnienie. Dokument powinien jednak zostać przygotowany...
Staż z urzędu pracy nie musi odpowiadać zawodowi wyuczonemu. Może służyć zarówno wykorzystaniu dotychczasowych kwalifikacji, jak i zdobyciu nowych umiejętności lub przekwalifikowaniu, o ile ma realny cel aktywizacyjny i uwzględnia sytuację osoby bezrobotnej. Sama odmowa...
Jeżeli student pobiera stypendium za staż w projekcie współfinansowanym ze środków publicznych lub unijnych, obowiązek ubezpieczeń społecznych może powstać na podstawie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Co do zasady składki emerytalne i rentowe od takiego stypendium...
Jeżeli ZUS wzywa dziś do korekty raportów za lata 1999-2021, płatnik nie może już złożyć zwykłej korekty DRA, RCA ani RSA za te okresy. Termin przejściowy na korekty upłynął 1 stycznia 2024 r. Wezwania nie należy jednak ignorować - trzeba odpowiedzieć, przedstawić...
Jeżeli pracodawca nie opłaca składek ZUS, pracownik powinien najpierw sprawdzić dane na swoim koncie w ZUS i zażądać od pracodawcy informacji o rozliczonych składkach. Brak wpłat warto zgłosić do ZUS, a w razie potrzeby także do Państwowej Inspekcji Pracy. Nieopłacenie...
ZUS nie zawsze liczy 30 dni od samego złożenia wniosku o rentę socjalną. Co do zasady decyzja powinna zostać wydana w ciągu 30 dni od wyjaśnienia ostatniej okoliczności potrzebnej do jej wydania. W praktyce czas oczekiwania zależy m.in. od kompletności dokumentów,...
Etat i współpraca B2B z tym samym podmiotem nie są z góry zakazane, ale wymagają realnego rozdzielenia obowiązków i sposobu wykonywania pracy. Jeżeli umowa B2B w praktyce wygląda jak etat albo dotyczy tych samych zadań po godzinach, może zostać uznana za obejście przepisów...
