Zawarcie umowy - Porady Prawne

Umowa zlecenia zamiast etatu - kiedy grozi ustalenie stosunku pracy?

Umowa zlecenia nie chroni firmy przed ustaleniem stosunku pracy, jeżeli zatrudniony faktycznie pracuje osobiście, odpłatnie, pod kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę. Wyjaśniamy, jakie cechy współpracy są decydujące, jakie dowody przygotować oraz...

Umowa o pracę 2026 - rodzaje, limity i najważniejsze ryzyka

Umowa o pracę w 2026 r. może być zawarta na okres próbny, czas określony albo czas nieokreślony. Rodzaj umowy wpływa między innymi na limity zatrudnienia terminowego, okres wypowiedzenia, obowiązek uzasadnienia wypowiedzenia i zakres ochrony pracownika. W artykule wyjaśniamy,...

Umowa na okres próbny po zmianach - kiedy można ją ponowić?

Po zmianach obowiązujących od 26 kwietnia 2023 r. pracodawca może ponownie zawrzeć z tym samym pracownikiem umowę na okres próbny tylko wtedy, gdy nowa umowa dotyczy innego rodzaju pracy. Sama kilkuletnia przerwa, zmiana nazwy stanowiska albo kosmetyczna modyfikacja obowiązków nie...

Umowa na czas określony, limit 33 miesięcy i wyjątki w praktyce

Umowy na czas określony między tym samym pracownikiem i pracodawcą co do zasady nie mogą trwać łącznie dłużej niż 33 miesiące ani występować w liczbie większej niż trzy. Przekroczenie któregokolwiek limitu może oznaczać, że zatrudnienie stało się bezterminowe z mocy...

Kontrakt B2B jak etat - ryzyka dla firmy i wykonawcy

Kontrakt B2B nie chroni przed uznaniem współpracy za stosunek pracy, jeżeli w praktyce wykonawca pracuje osobiście, pod kierownictwem firmy oraz w miejscu i czasie przez nią wyznaczonym. Liczy się rzeczywisty sposób wykonywania obowiązków, a nie sama nazwa umowy czy fakt prowadzenia...

Zakaz konkurencji po pracy a brak odszkodowania

Jeżeli po ustaniu zatrudnienia obowiązuje zakaz konkurencji, pracodawca musi wypłacać uzgodnione odszkodowanie, nie niższe niż ustawowe minimum. Brak zapłaty może zwolnić pracownika z dalszego przestrzegania zakazu, ale ocena zależy od treści umowy, skali opóźnienia i przebiegu...

Zakaz konkurencji w umowie B2B

Zakaz konkurencji w umowie B2B może być dopuszczalny, ale nie powinien blokować całej działalności przedsiębiorcy. Najbezpieczniej negocjować precyzyjny zakres zakazu, listę objętych klientów, rozsądny czas obowiązywania, wyjątki oraz zasady odpowiedzialności. W praktyce...

Umowa zlecenie zamiast umowy o pracę

Umowa zlecenie może zostać uznana za stosunek pracy, jeżeli faktycznie praca była wykonywana pod kierownictwem, w miejscu i czasie wyznaczonym przez firmę oraz za wynagrodzeniem. Zgłoszenie sprawy do Państwowej Inspekcji Pracy albo pozew do sądu pracy nie powodują...

Zmiana etatu na zlecenie dla studenta

Rozwiązanie umowy o pracę ze studentem i zawarcie z nim umowy-zlecenia jest możliwe, także tego samego dnia, ale tylko wtedy, gdy nowa współpraca rzeczywiście nie ma cech stosunku pracy. Kluczowe znaczenie mają faktyczne zasady wykonywania zadań: brak podporządkowania...

Zakaz konkurencji w umowie B2B

Zakaz konkurencji w umowie B2B może być ważny także po zakończeniu współpracy, ale jego zakres powinien być proporcjonalny, konkretny i uzasadniony interesem kontrahenta. Najważniejsze jest ustalenie, czy klauzula realnie chroni klientów, know-how lub tajemnicę...

Jak zatrudnić nianię, aby miała staż pracy?

Rodzic jako osoba prywatna może legalnie zatrudnić nianię na umowę o pracę, umowę zlecenia albo umowę uaktywniającą. Jeżeli niani zależy na uprawnieniach pracowniczych i zaliczeniu okresu zatrudnienia do stażu pracy, najbezpieczniejszą formą jest umowa o pracę. W artykule...

Umowa zlecenia po rozwiązaniu umowy o pracę

Rozwiązanie umowy o pracę i zawarcie z tą samą osobą umowy zlecenia jest możliwe, ale tylko wtedy, gdy faktyczny sposób wykonywania obowiązków nie ma cech stosunku pracy. W sklepie spożywczym szczególnie trzeba uważać na stały grafik, podporządkowanie kierownikowi i...

Skan umowy o pracę a ważność zatrudnienia

Przesłanie skanu podpisanej umowy o pracę może skutecznie wiązać strony, choć sam skan co do zasady nie zastępuje klasycznej formy pisemnej z własnoręcznym podpisem. Brak papierowego egzemplarza nie oznacza automatycznie, że można się swobodnie wycofać. Pracodawca powinien...

Wypowiedzenie umowy o współpracę bez konsekwencji

Umowę o współpracę na samozatrudnieniu zwykle ocenia się według jej treści, a nie samej nazwy. Jeżeli w praktyce jest to umowa o świadczenie usług, do jej wypowiedzenia mogą mieć odpowiednie zastosowanie przepisy o zleceniu. Natychmiastowe zakończenie współpracy jest...

Zakaz konkurencji i poufność w branży meblarskiej

Umowa o zakazie konkurencji może ograniczać dodatkową pracę kierownika produkcji, projekty wykonywane dla innych firm oraz współpracę z podmiotami działającymi w tej samej branży. Zakres zakazu zależy przede wszystkim od treści podpisanej umowy i realnego ryzyka dla interesów...

Zasiłek chorobowy po wygaśnięciu powołania

Po wygaśnięciu stosunku pracy z powołania pracownik może nadal otrzymywać zasiłek chorobowy, ale po ustaniu ubezpieczenia świadczenie wypłaca co do zasady ZUS i obowiązują szczególne limity. Kluczowe jest to, kiedy powstała niezdolność do pracy, czy trwa bez przerwy oraz...

Pracodawca odmawia umowy na czas nieokreślony

Pracodawca nie zawsze musi od razu zaproponować umowę na czas nieokreślony, ale przy umowach terminowych obowiązują ustawowe limity. Po ich przekroczeniu umowa może stać się bezterminowa z mocy prawa. Znaczenie ma liczba i łączny czas trwania umów na czas określony,...

Umowa z opiekunką osoby starszej

Opiekunkę osoby starszej można zwykle zatrudnić na podstawie umowy o świadczenie usług, potocznie nazywanej umową-zleceniem, jeżeli współpraca nie ma cech stosunku pracy. W umowie warto dokładnie opisać obowiązki, zasady rozliczania godzin, dane identyfikacyjne opiekunki oraz...

Zatrudnienie emeryta u dotychczasowego pracodawcy

Emeryt może ponownie pracować u dotychczasowego pracodawcy zarówno na podstawie umowy na czas określony, jak i nieokreślony. Sam status emeryta nie wyłącza limitów umów terminowych. Wyjątek od limitu 33 miesięcy i 3 umów jest możliwy tylko przy realnych, obiektywnych...

Zakaz konkurencji po ustaniu pracy a brak odszkodowania

Zakaz konkurencji po ustaniu pracy nie zawsze jest nieważny tylko dlatego, że pracodawca jeszcze nic nie zapłacił. Kluczowe są: pisemna umowa, termin płatności odszkodowania, zakres zakazu i to, czy chodzi rzeczywiście o konkurencję, czy o poufność. Brak wypłaty odszkodowania...

Zmiana stanowiska i pensji bez aneksu

Pismo podpisane przez osobę uprawnioną do działania za pracodawcę może być wiążące, nawet jeśli nie nazwano go aneksem. Kluczowe jest jednak, czy dokument zawiera konkretne nowe warunki pracy i płacy oraz czy pracownik je zaakceptował. Przed rezygnacją z wypowiedzenia warto...

Zatrudnienie w urzędzie gminy bez naboru po zastępstwie

Zatrudnienie w urzędzie gminy na stanowisku urzędniczym co do zasady wymaga otwartego i konkurencyjnego naboru. Wyjątek dla umowy na zastępstwo nie oznacza automatycznego prawa do etatu na czas nieokreślony. Bez naboru można rozważać tylko rzeczywiste przeniesienie pracownika...

Zwrot kosztów szkolenia po odejściu z pracy

Pracownik, który rozwiązuje umowę o pracę po szkoleniu finansowanym przez pracodawcę, może być zobowiązany do zwrotu kosztów tylko w przypadkach i granicach określonych w Kodeksie pracy oraz umowie szkoleniowej. Przed zapłatą warto zażądać pisemnego rozliczenia: podstawy...

Zmiana regulaminu pracy a dodatkowy urlop po dziecku

Pracodawca może przyznać pracownikom dodatkowy urlop związany z narodzinami dziecka, ale późniejsze odebranie takiego benefitu zależy od tego, gdzie został zapisany: w umowie, regulaminie, polityce benefitowej czy tylko w ofercie rekrutacyjnej. Jeżeli dodatkowy urlop był...

Kilka umów o pracę na część etatu - skutki

Praca u trzech pracodawców na częściach etatu jest dopuszczalna, ale może zmienić miesięczną kwotę netto mimo tej samej łącznej kwoty brutto. Najczęściej wynika to z rozliczania PIT-2, kosztów uzyskania przychodu, składek i ewentualnego PPK. Uprawnienia pracownicze nie...

Zakaz konkurencji w umowie o dzieło

Zakaz konkurencji w umowie o dzieło może być dopuszczalny, ale jego skuteczność zależy od treści klauzuli, czasu trwania zakazu, zakresu ograniczeń i wpływu na możliwość zarobkowania. W artykule wyjaśniamy, kiedy można negocjować zmianę umowy, kiedy podnosić...

Umowa na zastępstwo a inne stanowisko pracy

Umowa na zastępstwo jest umową na czas określony zawieraną w konkretnym celu: przejęcia pracy nieobecnego pracownika. Jeżeli osoba zatrudniona na zastępstwo faktycznie wykonuje inną pracę, zwłaszcza na wyższym stanowisku, pracodawca ryzykuje spór o uznanie zatrudnienia za zwykłą...

Przerwa między umowami przy przejściu na emeryturę

Przy przejściu na emeryturę nie ma obowiązkowej 3-miesięcznej przerwy między umowami o pracę. Kluczowe jest formalne rozwiązanie dotychczasowego stosunku pracy przed kontynuowaniem zatrudnienia u tego samego pracodawcy. Nową umowę można zawrzeć nawet po krótkiej przerwie,...

Umowa B2B: choroba, urlop i kara umowna

W umowie B2B nie działa automatyczna ochrona typowa dla stosunku pracy: płatny urlop, wynagrodzenie chorobowe ani zakaz kar porządkowych z Kodeksu pracy. Jeżeli strony chcą wyłączyć odpowiedzialność za uzgodnioną nieobecność albo chorobę, powinny wpisać to wprost do...

Zmiana pracy a 3-miesięczne wypowiedzenie

Przy zmianie pracy z 3-miesięcznym wypowiedzeniem nie warto opierać się wyłącznie na ustnej obietnicy zatrudnienia. Bezpieczniejsze jest podpisanie umowy o pracę z przyszłą datą rozpoczęcia pracy albo dobrze przygotowanej promesy zatrudnienia. W artykule wyjaśniamy, jakie...

Rezygnacja pielęgniarki oddziałowej przed końcem kadencji

Pielęgniarka oddziałowa zatrudniona na czas nieokreślony może dążyć do wcześniejszego powrotu na stanowisko odcinkowe, ale co do zasady nie składa wypowiedzenia samego stanowiska. Najbezpieczniejszą drogą jest porozumienie stron z pracodawcą. Okres wypowiedzenia ma znaczenie...

Dwie umowy o pracę z jednym pracownikiem

Ten sam pracownik może mieć dwie umowy o pracę u jednego pracodawcy tylko wtedy, gdy druga umowa obejmuje faktycznie inny rodzaj pracy lub wyraźnie odmienny zakres obowiązków. Jeżeli chodzi o te same obowiązki pracownika gospodarczego wykonywane w innym miejscu, bezpieczniejszym...

Umowa-zlecenie jak umowa o pracę - co zrobić?

Jeżeli zlecenie było wykonywane w stałych godzinach, w miejscu wskazanym przez firmę i pod bieżącym kierownictwem, może zostać uznane za stosunek pracy niezależnie od nazwy umowy. W takiej sytuacji można żądać ustalenia istnienia stosunku pracy i dochodzić roszczeń...

Umowa zlecenia po umowie o pracę

Przejście z umowy o pracę na umowę zlecenia jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy faktycznie zmienia się sposób wykonywania pracy. Sama zgoda pracownika i nowa nazwa umowy nie wystarczą. Jeżeli po zmianie nadal występuje podporządkowanie, stałe godziny, praca w miejscu wyznaczonym...

Rezygnacja po podpisaniu listu intencyjnego

Podpisanie listu intencyjnego albo oferty pracy nie zawsze oznacza obowiązek podjęcia zatrudnienia. Kluczowe jest to, czy dokument jest tylko deklaracją zamiaru, czy zawiera konkretne zobowiązanie do zawarcia umowy o pracę. Przed rezygnacją warto sprawdzić treść podpisanego...

Aneks do umowy o pracę trudny do zaakceptowania - co zrobić?

Nie musisz podpisywać aneksu do umowy o pracę, jeżeli pogarsza on Twoje warunki zatrudnienia. Odmowa podpisania aneksu nie rozwiązuje automatycznie umowy - dotychczasowe warunki nadal obowiązują, chyba że pracodawca zastosuje wypowiedzenie zmieniające albo wypowie umowę. W...

Zakaz konkurencji w umowie B2B

Sam zapis odsyłający do ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji nie oznacza jeszcze automatycznego zakazu współpracy z inną firmą na B2B. Kluczowe jest to, czy umowa zawiera odrębną, precyzyjną klauzulę zakazu konkurencji albo obowiązek informowania o innych klientach. W...

Zmiana etatu na 3/4 - skutki dla pracownika

Pracodawca nie może jednostronnie obniżyć etatu z pełnego wymiaru do 3/4 bez zastosowania właściwej procedury. Może zaproponować porozumienie zmieniające albo wręczyć wypowiedzenie zmieniające, jeżeli nie obowiązuje szczególna ochrona pracownika. Najważniejsze skutki...

Prezes spółki na emeryturze a ZUS

Prezes spółki z o.o. może po przejściu na emeryturę nadal pełnić funkcję w zarządzie. Najmniej obciążającą formą jest samo powołanie uchwałą wspólników, bez dodatkowej umowy o pracę, zlecenia lub kontraktu menedżerskiego. Trzeba jednak odróżnić składki społeczne...

Zatrudnienie nauczyciela na czas określony

Kolejna umowa nauczyciela nie zawsze musi być umową na czas nieokreślony. Decyduje nie sama liczba umów, ale podstawa ich zawarcia, stopień awansu, przepisy przejściowe oraz to, czy szkoła powołuje się na potrzeby organizacji nauczania albo zastępstwo. W opisanej sytuacji...

Brak umowy po okresie próbnym i ochrona przedemerytalna

Jeżeli po zakończeniu umowy próbnej nadal wykonujesz pracę za wiedzą i zgodą pracodawcy, brak podpisu pod nową umową zwykle nie oznacza, że pracujesz bez żadnych praw. W artykule wyjaśniamy, kiedy dochodzi do dorozumianego zawarcia umowy o pracę, jak działa ochrona...

Brak badań lekarskich a umowa o pracę

Pracodawca nie może dopuścić pracownika do pracy bez aktualnego orzeczenia lekarskiego, jeżeli badania są wymagane. Brak badań nie oznacza jednak, że można dowolnie zastąpić umowę o pracę umową-zleceniem, jeśli praca faktycznie ma cechy etatu. Wyjaśniamy, kiedy badania...

Zatrudnienie studenta jako sprzedawcy w sklepie

Jeżeli student ma codziennie obsługiwać sklep w ustalonych godzinach, pod nadzorem właściciela i bez realnej swobody organizacji pracy, bezpieczniejsza będzie umowa o pracę. Sama nazwa umowy nie decyduje o jej charakterze. Umowa-zlecenie może być dopuszczalna, ale tylko wtedy,...

Konkurs na naczelną pielęgniarkę a umowa o pracę

Po wygranym konkursie na stanowisko naczelnej pielęgniarki pracownik nie musi automatycznie składać własnego wypowiedzenia. Zmiana może nastąpić przez porozumienie zmieniające, aneks albo zawarcie nowej umowy, ale każda z tych opcji ma inne skutki. Kluczowe jest to, czy...

Jak zatrudnić osobę w okresie ochronnym

Osobę w wieku przedemerytalnym można zatrudnić, ale trzeba odróżnić zakaz wypowiedzenia umowy przez pracodawcę od zwykłego wygaśnięcia umowy terminowej. Najbezpieczniejsze rozwiązanie to prawidłowo dobrana umowa o pracę: najpierw okres próbny, a następnie umowa terminowa...

Nieodpłatne zlecenie na próbę

Nieodpłatna umowa zlecenia jest możliwa tylko wtedy, gdy z umowy albo okoliczności jasno wynika, że zleceniobiorca nie otrzyma wynagrodzenia. Nie może jednak służyć do bezpłatnego testowania osoby, która faktycznie ma pracować jak pracownik. Jeżeli próba polega na pracy pod...

Praca bez umowy a okres wypowiedzenia

Brak podpisanej umowy nie oznacza automatycznie, że można odejść z pracy z dnia na dzień. Jeżeli pracownik wykonuje pracę za wynagrodzeniem, pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym, może istnieć stosunek pracy nawet bez dokumentu. W artykule...

Umowa lojalnościowa w trakcie szkolenia

Umowa lojalnościowa za szkolenie może przewidywać zwrot kosztów, ale tylko na zasadach z Kodeksu pracy i co do zasady proporcjonalnie do przepracowanego okresu. Sama kwota 20 tys. euro nie przesądza o nieważności umowy. Kluczowe jest, czy odpowiada rzeczywistym kosztom, kiedy...

Aneksy do umowy zlecenia a umowa o pracę

Przepisy nie określają maksymalnej liczby aneksów do umowy zlecenia. Można je podpisywać wielokrotnie, jeżeli obie strony rzeczywiście zgadzają się na zmianę lub przedłużenie umowy. Problem pojawia się wtedy, gdy zlecenie w praktyce wygląda jak etat: praca jest wykonywana...

Podpisanie umowy o pracę w trakcie L4

Pracodawca może zawrzeć z pracownikiem kolejną umowę o pracę w czasie jego zwolnienia lekarskiego, jeżeli obie strony chcą kontynuować zatrudnienie. Samo L4 nie blokuje podpisania dokumentów ani wskazania daty rozpoczęcia pracy. Trzeba jednak uważać, aby sposób podpisania...

Żądanie informacji od kandydata do pracy i pracownika

W artykule omówiono zakres żądanych informacji i dokumentów od kandydata do pracy i pracownika wykraczających poza strukturę treści zapisaną w art. 221 Kodeksu pracy.

Podporządkowanie pracownika pracodawcy

W artykule omówiono zasadniczą cechę stosunku pracy polegającą na podporządkowaniu pracownika pracodawcy, która to cecha odróżnia stosunek pracy od stosunków cywilnoprawnych.

Ustalenie istnienia stosunku pracy

W artykule omówiono problemy dotyczące wytaczania powództwa o ustalenie stosunku pracy na tle błędnych opinii publikowanych w periodykach prawniczych.

Cechy charakterystyczne stosunku pracy

W artykule omówiono zagadnienia dotyczące cech charakterystycznych stosunku pracy, w odróżnieniu od innych stosunków prawnych na podstawie których może być świadczona praca.

Zatrudnienie na niepełnym etacie

W artykule omówiono zasady zawierania umów z pracownikami podejmującymi się zatrudnienia niepełnoetatowego, w tym kształtowanie warunków płacy oraz warunków pracy.

Zawieranie umowy o pracę

Struktura treści umowy o pracę oraz obowiązek informacyjny z tym związany.

Zakres żądania dokumentów

Omówienie zakresu żądanych dokumentów od kandydata do pracy a także pracownika w czasie trwania stosunku pracy.