• Autor: Michał Kaczmarek
Jakiś czas temu zakończyłem współpracę z moim poprzednim pracodawcą. Poza umową o pracę wiązała nas także umowa o zakazie konkurencji obowiązująca po ustaniu zatrudnienia. Ze swojej strony dopełniłem wszystkich formalności – podjąłem pracę w firmie, która nie jest konkurencją, a pracodawcy przekazałem wymagane oświadczenia: o podjęciu zatrudnienia oraz o nieprowadzeniu działalności konkurencyjnej. Niestety, nie otrzymałem należnego odszkodowania za jeden z miesięcy obowiązywania zakazu. Pisma kierowałem zarówno mailowo, jak i listem poleconym, jednak nie uzyskałem żadnej odpowiedzi. Chciałbym wiedzieć, czy brak wypłaty odszkodowania powoduje wygaśnięcie zakazu, czy mogę dochodzić należnych kwot oraz czy istnieje możliwość skierowania sprawy do sądu i doprowadzenia do ustania zakazu, ponieważ znacząco ogranicza on moje możliwości zawodowe.
.jpg)
Art. 101² § 2 kodeksu pracy stanowi, że zakaz konkurencji po ustaniu stosunku pracy przestaje obowiązywać wskutek upływu okresu, na jaki został zawarty, w razie ustania przyczyn go uzasadniających lub w razie niewywiązywania się pracodawcy z obowiązku zapłaty odszkodowania. Przepis mówi o niewywiązywaniu się, a nie jednorazowym niewywiązaniu, co oznacza, że opóźnienie musi mieć charakter trwały.
Jeżeli pracodawca jedynie spóźni się z wypłatą, trudno uznać, że zakaz przestaje obowiązywać. Dla pełnego bezpieczeństwa przyjmuje się, że pracodawca powinien co najmniej dwukrotnie nie wypłacić świadczenia. W takim przypadku zakaz przestaje wiązać pracownika, co nie pozbawia go prawa do odszkodowania należnego za okres do rozwiązania umowy o zakazie konkurencji, chyba że pracodawca wypowie ją zgodnie z postanowieniami umowy.
Pracownik może dochodzić odszkodowania, wzywając pracodawcę do zapłaty. W przypadku braku wykonania tego obowiązku możliwe jest wniesienie pozwu do sądu pracy.
Jeżeli pracodawca przewidział wysokie kary umowne, pracownik powinien dołożyć szczególnej staranności, aby ich uniknąć. Gdyby jednak pracodawca naliczył karę w sposób rażący, można powołać się na art. 5 kodeksu cywilnego oraz art. 484 § 2 kodeksu cywilnego i domagać się jej miarkowania przed sądem.
Jeżeli pracodawca nie wywiązuje się z płatności, zakaz konkurencji przestaje wiązać pracownika z mocy prawa. W innych przypadkach konieczne byłoby skierowanie sprawy do sądu, np. w celu podważenia zapisów umowy. Gdy zakaz w sposób nadmierny ogranicza rozwój zawodowy, można powołać się na art. 5 kodeksu cywilnego lub wskazywać na abuzywność poszczególnych postanowień.
Brak wypłaty odszkodowania może doprowadzić do wygaśnięcia zakazu konkurencji, jednak musi mieć charakter powtarzający się. Zaległe odszkodowanie można egzekwować, kierując do pracodawcy wezwanie do zapłaty, a następnie pozew do sądu pracy. Istnieją również podstawy do kwestionowania nadmiernie restrykcyjnych kar umownych oraz zapisów ograniczających w sposób nieuzasadniony rozwój zawodowy pracownika.
Przykład 1
Pracownik przez dwa miesiące z rzędu nie otrzymał odszkodowania wynikającego z zakazu konkurencji. W takiej sytuacji zakaz wygasł, a pracownik może podjąć pracę w dowolnym podmiocie, jednocześnie dochodząc od pracodawcy zaległych kwot.
Przykład 2
Pracodawca spóźnił się z wypłatą jednego świadczenia o kilka dni. W tym przypadku zakaz nadal obowiązuje, a pracownik nie może uznać
go za wygasły wyłącznie na tej podstawie.
Przykład 3
Pracownik otrzymał wezwanie do zapłaty wysokiej kary umownej za rzekome naruszenie zakazu konkurencji, choć w rzeczywistości nie podjął działalności konkurencyjnej. W takiej sytuacji może wnosić o miarkowanie kary oraz powołać się na nadużycie prawa przez pracodawcę.
Jeśli potrzebują Państwo indywidualnej analizy umowy o zakazie konkurencji lub wsparcia w sporach z pracodawcą, przygotowujemy kompleksowe opinie i pisma procesowe. Pomagamy skutecznie dochodzić roszczeń i chronić interesy pracowników.
1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
2. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy - Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Zapytaj prawnika
Kodeks pracy