• Stan prawny na: 2026-05-30
Nauczyciel akademicki zatrudniony na podstawie umowy o pracę może złożyć wypowiedzenie w każdym czasie, ale rozwiązanie stosunku pracy następuje z końcem semestru, z zachowaniem okresu wypowiedzenia.
W artykule wyjaśniamy, jak liczyć termin zakończenia umowy, co oznacza podstawowe miejsce pracy i kiedy warto dążyć do porozumienia stron.
Masz podobny problem prawny?
Opisz sprawę i otrzymaj wycenę porady od prawnika. Samo zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Opisz sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny • Pracujemy 7 dni w tygodniu

W pierwotnej wersji sprawy powołano art. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym. Ta ustawa nie jest już właściwą podstawą dla bieżących stosunków pracy, ponieważ została zastąpiona ustawą z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Obecnie kluczowe znaczenie ma art. 123 ust. 3 tej ustawy, zgodnie z którym rozwiązanie stosunku pracy za wypowiedzeniem następuje z końcem semestru, z zachowaniem okresu wypowiedzenia.
Oznacza to, że w sprawie nauczyciela akademickiego trzeba połączyć dwie reguły. Po pierwsze, należy ustalić długość okresu wypowiedzenia według Kodeksu pracy. Po drugie, trzeba sprawdzić, kiedy w danej uczelni kończy się semestr. Ustawa nie wskazuje jednej daty końca semestru dla wszystkich uczelni, dlatego decydujące mogą być statut, regulamin pracy, organizacja roku akademickiego albo wewnętrzny kalendarz danej uczelni.
Jeżeli sprawa dotyczy osoby zatrudnionej jako nauczyciel akademicki w uczelni prywatnej, zasada końca semestru co do zasady również ma znaczenie. Trzeba jednak zawsze sprawdzić treść umowy, statut uczelni i wewnętrzne akty obowiązujące u pracodawcy, zwłaszcza gdy uczelnia wprowadziła własne rozwiązania organizacyjne.
Masz problem prawny podobny do opisanego w artykule?
Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny • Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje
Tak, wypowiedzenie można złożyć przed 1 października. Samo złożenie wypowiedzenia nie oznacza jednak, że umowa rozwiąże się natychmiast ani że zakończy się dokładnie w dniu wskazanym przez pracownika. Przy nauczycielu akademickim skutek wypowiedzenia trzeba oceniać przez pryzmat końca semestru i okresu wypowiedzenia.
Jeżeli okres wypowiedzenia upłynie najpóźniej do końca trwającego semestru, stosunek pracy powinien rozwiązać się z końcem tego semestru. Jeżeli natomiast kodeksowy okres wypowiedzenia upływa dopiero po zakończeniu trwającego semestru, rozwiązanie umowy przesunie się na koniec kolejnego semestru. W praktyce właśnie ta druga sytuacja najczęściej blokuje szybkie przejście z jednej uczelni do drugiej.
Przykładowo: jeśli nauczyciel akademicki ma 3-miesięczny okres wypowiedzenia i złoży wypowiedzenie w lipcu, okres wypowiedzenia liczony według zasad Kodeksu pracy może zakończyć się dopiero z końcem października. Jeżeli semestr letni kończy się 30 września, to umowa nie rozwiąże się z końcem września, bo okres wypowiedzenia jeszcze nie upłynął. Wtedy trzeba badać, kiedy kończy się następny semestr w tej uczelni.
Okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony oraz umowy na czas określony zależy od okresu zatrudnienia u danego pracodawcy. Zgodnie z art. 36 § 1 Kodeksu pracy wynosi on:
Okres wypowiedzenia obejmujący tydzień lub miesiąc albo ich wielokrotność kończy się odpowiednio w sobotę albo w ostatnim dniu miesiąca. U nauczyciela akademickiego nie wystarczy jednak samo ustalenie tej daty, ponieważ art. 123 ust. 3 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce nakazuje dodatkowo zakończenie stosunku pracy z końcem semestru.
Wypowiedzenie składane przez pracownika nie wymaga zgody pracodawcy. Dla bezpieczeństwa dowodowego warto złożyć je na piśmie i uzyskać potwierdzenie odbioru albo wysłać przesyłką rejestrowaną. Jeżeli pracodawca odmawia przyjęcia pisma, nie zawsze oznacza to nieskuteczność wypowiedzenia; istotne jest, czy oświadczenie doszło do pracodawcy w taki sposób, że mógł zapoznać się z jego treścią.
Jeżeli nowa uczelnia chce zatrudnić nauczyciela od określonej daty, a kodeksowy okres wypowiedzenia i koniec semestru uniemożliwiają szybkie odejście, warto w pierwszej kolejności zaproponować dotychczasowej uczelni rozwiązanie umowy za porozumieniem stron. Porozumienie stron pozwala ustalić konkretną datę zakończenia pracy, także wcześniejszą niż wynikająca z wypowiedzenia. Przy podobnych stanach faktycznych pomocny może być tekst: Rozwiązanie umowy z nauczycielem w czerwcu a koniec.
Możliwe jest również złożenie wypowiedzenia i późniejsze uzgodnienie z pracodawcą wcześniejszego terminu rozwiązania umowy. Kodeks pracy wprost przewiduje, że strony mogą po dokonaniu wypowiedzenia ustalić wcześniejszy termin rozwiązania umowy, a takie ustalenie nie zmienia trybu rozwiązania umowy o pracę.
W umowie o pracę z nauczycielem akademickim wskazuje się, czy uczelnia jest jego podstawowym miejscem pracy. Warunkiem wskazania uczelni jako podstawowego miejsca pracy jest zatrudnienie w pełnym wymiarze czasu pracy. Nauczyciel akademicki może mieć jednocześnie tylko jedno podstawowe miejsce pracy. Uzupełniająco warto zobaczyć temat: Dwa etaty na uczelni a podstawowe miejsce pracy.
Jeżeli dotychczasowa i nowa uczelnia oczekują wskazania ich jako podstawowego miejsca pracy, pracownik nie powinien podpisywać dokumentów prowadzących do sprzecznych oświadczeń. Przed rozpoczęciem pracy w nowej uczelni trzeba ustalić, kiedy realnie zakończy się poprzedni stosunek pracy albo uzyskać porozumienie z dotychczasowym pracodawcą.
Znaczenie może mieć także art. 125 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce, dotyczący dodatkowego zatrudnienia nauczyciela akademickiego. W uczelni publicznej zatrudnienie u innego pracodawcy prowadzącego działalność dydaktyczną lub naukową może wymagać zgody rektora, a przepisy te stosuje się odpowiednio do uczelni niepublicznych, jeżeli statut nie stanowi inaczej. Dlatego przy przejściu między uczelniami warto sprawdzić nie tylko umowę, lecz także statut i wymagane zgody.
Przed złożeniem wypowiedzenia warto wykonać kilka kroków, które ograniczą ryzyko sporu i utraty nowej oferty pracy:
Jeżeli uczelnia odmawia porozumienia, pracownik co do zasady pozostaje związany terminem wynikającym z wypowiedzenia i końca semestru. Można natomiast negocjować zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy w okresie wypowiedzenia. Trzeba pamiętać, że takie zwolnienie samo w sobie nie rozwiązuje umowy wcześniej, lecz jedynie zwalnia z wykonywania pracy przy zachowaniu prawa do wynagrodzenia.
Poniższe przykłady pokazują, dlaczego przy wypowiedzeniu umowy nauczyciela akademickiego sama długość okresu wypowiedzenia nie wystarcza do ustalenia daty odejścia z uczelni.
Anna jest nauczycielem akademickim zatrudnionym w uczelni prywatnej od ponad 4 lat, więc obowiązuje ją 3-miesięczny okres wypowiedzenia. Składa wypowiedzenie pod koniec czerwca, a w jej uczelni semestr letni kończy się 30 września. Jeżeli okres wypowiedzenia upływa z końcem września, umowa może zakończyć się z końcem tego semestru, co pozwala Annie rozpocząć pracę w nowej uczelni od 1 października.
Piotr składa wypowiedzenie 10 lipca, również mając 3-miesięczny okres wypowiedzenia. Kodeksowy termin wypowiedzenia kończy się dopiero po 30 września. Ponieważ do końca semestru letniego okres wypowiedzenia jeszcze nie upłynął, dotychczasowa umowa nie musi rozwiązać się z końcem września. W takiej sytuacji Piotr powinien sprawdzić koniec następnego semestru i jednocześnie negocjować porozumienie stron.
Katarzyna otrzymuje propozycję pracy w uczelni publicznej od połowy września. Z samego wypowiedzenia wynikałby późniejszy termin zakończenia zatrudnienia, ale dotychczasowa uczelnia zgadza się podpisać porozumienie stron z datą 14 września. Dzięki temu Katarzyna nie składa sprzecznych oświadczeń o podstawowym miejscu pracy i może bezpiecznie podpisać nową umowę.
Tak. Pracownik może złożyć wypowiedzenie w trakcie semestru. Skutek w postaci rozwiązania stosunku pracy nastąpi jednak z końcem semestru, pod warunkiem że do tego czasu upłynie właściwy okres wypowiedzenia.
Przy zwykłym wypowiedzeniu zasadą jest rozwiązanie stosunku pracy z końcem semestru. Wcześniejszy termin jest możliwy przede wszystkim wtedy, gdy strony zawrą porozumienie albo po złożeniu wypowiedzenia ustalą wcześniejszą datę rozwiązania umowy.
Nie. Wypowiedzenie jest jednostronnym oświadczeniem woli i nie wymaga zgody pracodawcy. Dla celów dowodowych trzeba jednak wykazać, że pismo doszło do pracodawcy w taki sposób, że mógł zapoznać się z jego treścią.
Nie. Nauczyciel akademicki może mieć jednocześnie tylko jedno podstawowe miejsce pracy. Jeżeli nowa uczelnia wymaga takiego wskazania, trzeba najpierw uporządkować sytuację z dotychczasową uczelnią.
Nie jako aktualna podstawa prawna w bieżących sprawach. Obecnie należy odwoływać się do ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, w szczególności do art. 123 ust. 3. W aktualnej ustawie art. 128 dotyczy oceny okresowej nauczyciela akademickiego.
Nauczyciel akademicki zatrudniony w uczelni prywatnej może złożyć wypowiedzenie przed rozpoczęciem nowego roku akademickiego albo w trakcie semestru. Nie oznacza to jednak automatycznie, że umowa zakończy się od razu albo przed 1 października. Trzeba obliczyć okres wypowiedzenia według Kodeksu pracy i zestawić go z datą końca semestru w danej uczelni.
Jeżeli termin rozpoczęcia pracy w nowej uczelni koliduje z dotychczasowym zatrudnieniem, najpraktyczniejszym rozwiązaniem jest porozumienie stron. Pozwala ono zakończyć umowę w konkretnym, uzgodnionym terminie i uniknąć problemu dwóch podstawowych miejsc pracy.
Potrzebujesz pomocy w swojej sprawie?
Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje
1. Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, w szczególności art. 117, art. 120, art. 123 i art. 125 - ISAP.
2. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy, w szczególności art. 30, art. 32, art. 36 i art. 362 - ISAP.
3. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, art. 61 - ISAP.
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Opracowanie redakcyjne na podstawie porady prawnej. Ekspert merytoryczny: Adam Dąbrowski
Prawnik z wieloletnim doświadczeniem. Specjalizuje się głównie w prawie handlowym (spółki kapitałowe, zwłaszcza spółki z o.o. – odpowiedzialność członków spółek, operacje na udziałach spółek), prawie spadkowym ,...
>> więcej informacjiPotrzebujesz pomocy prawnika?
Opisz sprawę i otrzymaj wycenę porady. Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny
Pracujemy 7 dni w tygodniu
Zapytaj prawnika
Kodeks pracy
Bezpłatne zasoby, które realnie pomagają — kalkulatory, słownik i kodeksy.