Wyrównanie do minimalnego wynagrodzenia

Minimalne wynagrodzenie za pracę w 2026 r.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, wynagrodzenie pracownika zatrudnionego w pełnym miesięcznym wymiarze czasu pracy nie może być niższe od minimalnego wynagrodzenia ustalonego na dany rok. Od 1 stycznia 2026 r. minimalne wynagrodzenie za pracę wynosi 4806 zł brutto.

Kwota ta dotyczy pracownika zatrudnionego na pełny etat. Jeżeli pracownik jest zatrudniony na część etatu, minimum ustala się proporcjonalnie do liczby godzin pracy przypadającej do przepracowania w danym miesiącu. Przykładowo przy połowie etatu punktem odniesienia jest co do zasady połowa minimalnego wynagrodzenia, czyli 2403 zł brutto w 2026 r.

Ważne jest również to, że przepisy gwarantują minimalny poziom wynagrodzenia za pracę, a nie zawsze minimalną wysokość samego wynagrodzenia zasadniczego. Oznacza to, że wynagrodzenie zasadnicze może być niższe od płacy minimalnej, jeżeli inne składniki, które wolno wliczyć, uzupełniają pensję do wymaganego poziomu. Nie można jednak osiągnąć minimum przy pomocy składników, które ustawa wyłącza z obliczeń.

Jakie składniki wynagrodzenia bierze się pod uwagę?

Do obliczenia, czy pracownik otrzymał co najmniej minimalne wynagrodzenie, przyjmuje się przysługujące mu składniki wynagrodzenia i inne świadczenia wynikające ze stosunku pracy, które według zasad statystyki zatrudnienia i wynagrodzeń GUS są zaliczane do wynagrodzeń osobowych. W praktyce mogą to być np. wynagrodzenie zasadnicze oraz niektóre premie lub dodatki, o ile nie znajdują się w katalogu wyłączeń ustawowych.

Nie oznacza to jednak, że każda wypłata dokonana pracownikowi w danym miesiącu automatycznie zmniejsza obowiązek wyrównania. Trzeba ustalić charakter danego składnika i sprawdzić, czy przepisy pozwalają go uwzględnić przy porównaniu z płacą minimalną.

Czego nie wolno wliczać do minimalnego wynagrodzenia?

Aktualny katalog wyłączeń jest szerszy niż w starszych opracowaniach. Przy obliczaniu wysokości wynagrodzenia pracownika na potrzeby płacy minimalnej nie uwzględnia się:

• nagrody jubileuszowej,
• odprawy pieniężnej przysługującej w związku z przejściem na emeryturę lub rentę z tytułu niezdolności do pracy,
• wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych,
• dodatku do wynagrodzenia za pracę w porze nocnej,
• dodatku za staż pracy,
• dodatku za szczególne warunki pracy.

Te świadczenia mogą być należne pracownikowi i powinny zostać wypłacone, ale nie mogą służyć do wykazania, że pracownik otrzymał minimalne wynagrodzenie. Jeżeli po ich pominięciu pensja jest niższa od ustawowego minimum, trzeba wypłacić wyrównanie.

Wątpliwości dotyczące świadczeń jednorazowych pojawiają się także przy nagrodach jubileuszowych i odejściu z pracy. Osobnym zagadnieniem jest wcześniejsza wypłata nagrody jubileuszowej w związku z przejściem na emeryturę.

Czy trzynastka wlicza się do minimalnego wynagrodzenia?

Nie. Dodatkowe wynagrodzenie roczne dla pracowników jednostek sfery budżetowej, potocznie nazywane trzynastką, nie jest składnikiem wynagrodzenia osobowego w rozumieniu zasad stosowanych przy ustalaniu minimalnego wynagrodzenia. GUS ujmuje wypłaty dodatkowych wynagrodzeń rocznych jako odrębną kategorię w ramach wynagrodzeń ogółem.

Skutek praktyczny jest prosty: jeżeli pracownik otrzymał trzynastkę w styczniu, nie oznacza to, że pracodawca może w tym miesiącu wypłacić niższe wynagrodzenie zasadnicze lub zrezygnować z wyrównania do płacy minimalnej. Trzynastka jest dodatkowym świadczeniem, a nie elementem, który zastępuje minimalne miesięczne wynagrodzenie za pracę.

Przykładowo, jeżeli w 2026 r. pełnoetatowy pracownik otrzymuje za dany miesiąc 4700 zł brutto wynagrodzenia podlegającego uwzględnieniu przy płacy minimalnej, a dodatkowo wypłacono mu trzynastkę, pracodawca i tak powinien dopłacić 106 zł brutto wyrównania do kwoty 4806 zł brutto.

Kiedy pracodawca musi wypłacić wyrównanie?

Zgodnie z art. 7 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, jeżeli w danym miesiącu wynagrodzenie pracownika obliczone według ustawowych zasad jest niższe od minimalnego, następuje uzupełnienie wynagrodzenia do tej wysokości w postaci wyrównania. Wyrównanie wypłaca się za okres każdego miesiąca łącznie z wypłatą wynagrodzenia.

Przy pracownikach wynagradzanych stawką godzinową wyrównanie ustala się za każdą godzinę pracy. Podobną metodę stosuje się przy miesięcznych stawkach wynagrodzenia, jeżeli pracownikowi nie przysługuje wynagrodzenie za pełny miesięczny wymiar czasu pracy, np. z powodu zatrudnienia przez część miesiąca.

Wyrównanie powinno być wykazane i wypłacone tak, aby pracownik za dany miesiąc otrzymał co najmniej kwotę wymaganą przepisami. Nie powinno się odkładać go na koniec roku ani kompensować późniejszymi jednorazowymi wypłatami, jeżeli w konkretnym miesiącu wynagrodzenie jest niższe od minimum.

Co może zrobić pracownik, jeżeli wyrównania nie wypłacono?

Pracownik może w pierwszej kolejności zwrócić się do pracodawcy o pisemne wyjaśnienie składników pensji i sposobu obliczenia wynagrodzenia do poziomu minimalnego. Warto poprosić o wskazanie, które składniki zostały wliczone, a które pominięte.

Jeżeli pracodawca bezpodstawnie nie wypłaca wyrównania, pracownik może dochodzić należności przed sądem pracy. Roszczenia ze stosunku pracy co do zasady przedawniają się z upływem 3 lat od dnia, w którym stały się wymagalne. Niewypłacenie należnego wynagrodzenia może też stanowić wykroczenie przeciwko prawom pracownika, za które grozi grzywna.

Najczęstsze pytania

Czy trzynastka może zastąpić wyrównanie do minimalnego wynagrodzenia?

Nie. Trzynastka jest dodatkowym wynagrodzeniem rocznym, a nie składnikiem wliczanym do miesięcznego minimum. Jeżeli po jej pominięciu wynagrodzenie za dany miesiąc jest niższe od minimum, pracodawca musi dopłacić wyrównanie.

Czy wynagrodzenie zasadnicze zawsze musi wynosić co najmniej tyle co płaca minimalna?

Nie zawsze. Przepisy wymagają, aby wynagrodzenie obliczone z uwzględnieniem dopuszczalnych składników osiągało minimum. Jeżeli jednak pracownik otrzymuje tylko wynagrodzenie zasadnicze albo pozostałe składniki są wyłączone z obliczeń, zasadnicza pensja musi być uzupełniona wyrównaniem.

Czy dodatek stażowy wlicza się do minimalnego wynagrodzenia?

Nie. Dodatek za staż pracy jest obecnie wyraźnie wyłączony z obliczania minimalnego wynagrodzenia. Powinien być wypłacany obok pensji zapewniającej ustawowe minimum.

Kiedy trzeba wypłacić wyrównanie?

Wyrównanie wypłaca się za każdy miesiąc łącznie z wypłatą wynagrodzenia za ten miesiąc. Nie powinno się czekać z dopłatą do końca roku, jeżeli niedobór wystąpił w konkretnym miesiącu.

Jak liczyć minimalne wynagrodzenie przy niepełnym etacie?

Przy niepełnym etacie minimalne wynagrodzenie ustala się proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy i liczby godzin przypadających do przepracowania w danym miesiącu. Wyrównanie również powinno odpowiadać temu proporcjonalnemu minimum.

Czy te zasady dotyczą umów zlecenia?

Opisane zasady dotyczą pracowników zatrudnionych na podstawie stosunku pracy. Dla określonych umów zlecenia i umów o świadczenie usług obowiązuje odrębna minimalna stawka godzinowa, która w 2026 r. wynosi 31,40 zł brutto.

Źródła

• Ustawa z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, w szczególności art. 6-8: tekst jednolity Dz.U. 2024 poz. 1773.
• Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 września 2025 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2026 r.: Dz.U. 2025 poz. 1242.
• Główny Urząd Statystyczny, definicja wynagrodzeń ogółem i podział składników wynagrodzeń: słownik pojęć GUS.
• Główny Urząd Statystyczny, wypłaty dodatkowych wynagrodzeń rocznych dla pracowników jednostek sfery budżetowej: słownik pojęć GUS.
• Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, m.in. art. 282 i art. 291: tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 277.