Udzielamy indywidualnych Porad Prawnych

Masz podobny problem prawny?
Kliknij tutaj, opisz nam swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Zwolnienie lekarskie i niestawienie się na dyżur a zapewnienie zastępstwa

Małgorzata Rybarczyk • Opublikowane: 2021-05-28 • Aktualizacja: 2021-05-28

W piątek w godzinach pracy otrzymałem informację z kadr, że powodu zwolnienia lekarskiego jednego z lekarzy mam objąć dyżur niedzielny. Ponieważ również byłem chory, dostarczyłem zwolnienie lekarskie na ten okres i nie stawiłem się na dyżur. Czy jest jakaś podstawa prawna, według której jestem zobowiązany (będąc na zwolnieniu lekarskim) do przedstawienia dyrekcji zastępstwa lekarza na dyżur?

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.


Zwolnienie lekarskie i niestawienie się na dyżur a zapewnienie zastępstwa

Sytuacja przez Pana opisywana ma dwie możliwe wersje odpowiedzi.

Obowiązki pracownika dotyczące nieobecności

Po pierwsze. W sytuacji gdy jest Pan zatrudniony w ramach umowy o pracę, to zastosowanie do tej sytuacji mają przepisy Kodeksu pracy oraz rozporządzenia w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy.

Kodeks pracy w art. 100 określa podstawowe obowiązki pracownika. Zgodnie z zapisami Kodeksu pracownik jest obowiązany wykonywać pracę sumiennie i starannie oraz stosować się do poleceń przełożonych, które dotyczą pracy, jeżeli nie są one sprzeczne z przepisami prawa lub umową o pracę. A także pracownik jest obowiązany w szczególności:

  1. przestrzegać czasu pracy ustalonego w zakładzie pracy;
  2. przestrzegać regulaminu pracy i ustalonego w zakładzie pracy porządku;
  3. przestrzegać przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, a także przepisów przeciwpożarowych;
  4. dbać o dobro zakładu pracy, chronić jego mienie oraz zachować w tajemnicy informacje, których ujawnienie mogłoby narazić pracodawcę na szkodę;
  5. przestrzegać tajemnicy określonej w odrębnych przepisach;
  6. przestrzegać w zakładzie pracy zasad współżycia społecznego.

Co jeszcze ważniejsze, Kodeks pracy wyraźnie również stanowi, na kim ciąży obowiązek organizowania pracy zakładu. I tak zgodnie z art. 94 „pracodawca jest obowiązany w szczególności organizować pracę w sposób zapewniający pełne wykorzystanie czasu pracy, jak również osiąganie przez pracowników, przy wykorzystaniu ich uzdolnień i kwalifikacji, wysokiej wydajności i należytej jakości pracy oraz organizować pracę w sposób zapewniający zmniejszenie uciążliwości pracy, zwłaszcza pracy monotonnej i pracy w ustalonym z góry tempie” (art. 94 pkt 2 i 2a).

Organizowanie zastępstwa na dyżur

Rozporządzenia w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy § 2 stanowi, iż „w razie zaistnienia przyczyn uniemożliwiających stawienie się do pracy, pracownik jest obowiązany niezwłocznie zawiadomić pracodawcę o przyczynie swojej nieobecności i przewidywanym okresie jej trwania, nie później jednak niż w drugim dniu nieobecności w pracy. Jeżeli przepisy prawa pracy obowiązujące u danego pracodawcy nie określają sposobu zawiadomienia pracodawcy o przyczynie nieobecności pracownika w pracy, zawiadomienia tego pracownik dokonuje osobiście lub przez inną osobę, telefonicznie lub za pośrednictwem innego środka łączności albo drogą pocztową, przy czym za datę zawiadomienia uważa się wtedy datę stempla pocztowego”.

Tak więc to na pracodawcy spoczywa obowiązek zapewnienia zastępstwa w przypadku Pańskiej nieobecności, Pan zaś musi jedynie powiadomić pracodawcę o nieobecności, jej przyczynie i okresie trwania.

Kontrakt lekarski a przedstawienie zastępstwa

Inaczej sytuacja zaś wygląda w przypadku, gdy jest Pan lekarzem zatrudnionym na kontrakcie.

Kontrakt lekarski jest umową cywilnoprawną nienazwaną – stosować do niej należy ogólne przepisy Kodeksu cywilnego, a także przepisy o zleceniu (art. 734–751 Kodeksu cywilnego), bowiem kontrakt lekarski powszechnie uznawany jest za umowę o świadczenie usług. Zawierane umowy pomiędzy personelem medycznym a podmiotami leczniczymi mają z reguły formę zlecenia, natomiast zagadnienia związane z podstawowymi kwestiami dotyczącymi tychże umów regulują przepisy ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej. W umowie cywilnoprawnej dwa równorzędne, samodzielne i niezależne podmioty mogą swobodnie (zgodnie z zasadą swobody umów – art. 3531 Kodeksu cywilnego) ustalić swoje wzajemne obowiązki i prawa. Granice takiej umowy określają wyłącznie strony z zastrzeżeniem, iż jej zapisy muszą być zgodne z obowiązującym prawem, zasadami współżycia społecznego oraz naturą zobowiązaniowego stosunku prawnego.

Przedmiotem kontraktu lekarskiego jest profesjonalne, odpłatne świadczenie polegające na opiece i leczeniu chorych. Przez kontrakt lekarz zobowiązuje się za wynagrodzeniem do stałego wykonywania leczenia w imieniu leczniczego i na jego rzecz. Co do zasady przyjmujący zamówienie winien świadczyć usługi osobiście.

Jednakże z uwagi na to, iż to strony samodzielnie kształtują treść umowy, strony mogą ustalić szczegółowe zasady wykonywania tejże pracy, jaki regulować sytuacje wyjątkowe. Zazwyczaj kontrakty lekarskie zawierają zapisy dotyczące nieobecności lekarza w „pracy”.

Typowym zapis wygląda w taki sposób „W razie niemożności stawienia się do Udzielającego Zamówienie w dniu wynikającym z ułożonego wcześniej rozkładu dyżurów Przyjmujący Zamówienie zobowiązany jest do zapewnienia zastępstwa przez innego lekarza uprawnionego do udzielania świadczeń w ramach umowy z Udzielającym Zamówienia, po poinformowaniu osoby wyznaczonej przez Udzielającego Zamówienie i uzyskaniu jej zgody, przy czym odmowa akceptacji przedstawionego zastępcy posiadającego odpowiednie kwalifikacje może nastąpić tylko w szczególnie uzasadnionych przypadkach, które Udzielający Zamówienia zobowiązany jest przedstawić Przyjmującemu Zamówienie. Przypadek gdy możliwość wykonania umowy przez zastępcę wynika z zawartej umowy jest oczywisty. Jeżeli strony zawarły takie postanowienia powinny także doprecyzować warunki takiego zastępstwa”.

Jeżeli więc jest Pan zatrudniony w oparciu o kontrakt lub inaczej nazwana umowę cywilnoprawną, niebędącą umową o pracę, to musi się Pan zapoznać z jej zapisami i sprawdzić, jak zostały przez Państwa ustalone zasady informowania o nieobecności oraz kwestie dotyczące zapewnienia zastępstwa w przypadku niemożności świadczenia usług przez Pana. Proszę zweryfikować, czy umowa nie zawiera dodatkowych zapisów dotyczących ewentualnej odpowiedzialności finansowej z tytułu nieobecności w pracy która skutkuje koniecznością zapewnienia zastępstwa. To zapisy umowy–kontraktu będą wskazywać, czy ma Pan faktycznie obowiązek samodzielnego zapewnienia zastępstwa na dyżur.

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) – link do formularza z indywidualną pomocą prawną »

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z prawem pracy? Opisz swój problem i zadaj pytania.
(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny

Kodeks pracy

[Pobierz Kodeks pracy] Stan prawny – 1.01.2019 r. j.t. z zaznaczonymi zmianami.

Kodeks pracy

[Pobierz ustawę o PIP] Stan prawny – 1.01.2019 r. j.t. z zaznaczonymi zmianami.

Zadaj pytanie »

eporady24.pl

spadek.info

prawo-budowlane.info

odpowiedziprawne.pl

rozwodowy.pl

prawo-mieszkaniowe.info

Szukamy prawnika »