Zmiana pracy po wypadku przy pracy

Powrót do pracy po wypadku a badania lekarskie

Jeżeli pracownik był niezdolny do pracy z powodu choroby dłużej niż 30 dni, przed dopuszczeniem do pracy na dotychczasowym stanowisku powinien przejść kontrolne badania lekarskie. Wynika to z art. 229 § 2 Kodeksu pracy. Celem badania jest ustalenie, czy pracownik może nadal wykonywać pracę na swoim stanowisku.

W opisanej sytuacji powrót po kilku miesiącach zwolnienia i świadczenia rehabilitacyjnego oznacza, że pracodawca nie powinien dopuścić pracownicy do pracy bez aktualnego orzeczenia lekarza medycyny pracy. Jeżeli takie orzeczenie stwierdzało brak przeciwwskazań do pracy kucharki, pracodawca mógł przywrócić pracownicę do pracy na tym stanowisku.

Trzeba jednak odróżnić stanowisko pracy od konkretnych czynności wykonywanych w danym dniu lub na danej zmianie. Jeżeli obsługa bufetu mieści się w obowiązkach kucharza, pracodawca może ją powierzać w ramach organizacji pracy, ale nie ma automatycznego obowiązku stałego przydzielenia tylko tych zadań bez podstawy medycznej albo organizacyjnej.

Czy można żądać lżejszej pracy w ramach tego samego stanowiska?

Pracownik może złożyć pracodawcy wniosek o zmianę organizacji pracy, zmianę zmiany, ograniczenie czynności szczególnie obciążających albo powierzenie zadań przy bufecie. Najlepiej zrobić to na piśmie lub e-mailem, opisując, jakie czynności powodują ból, od kiedy dolegliwości występują i jakie rozwiązanie byłoby możliwe bez dezorganizacji pracy.

Taki wniosek jest jednak przede wszystkim prośbą organizacyjną. Jeżeli lekarz medycyny pracy dopuścił pracownika do pracy na stanowisku kucharza bez ograniczeń, pracodawca co do zasady decyduje o grafiku, zmianach i rozdziale obowiązków, o ile działa zgodnie z umową o pracę, przepisami o czasie pracy oraz zasadami BHP.

Inaczej należy ocenić sytuację, gdy z dokumentacji medycznej lub z orzeczenia lekarza medycyny pracy wynika, że określone czynności są przeciwwskazane, np. dźwiganie, praca z uniesionymi rękami, powtarzalne ruchy obciążające bark albo praca w wymuszonej pozycji. Wtedy pracodawca powinien uwzględnić te ograniczenia przy dopuszczaniu pracownika do pracy i przy organizacji stanowiska.

Co zrobić, gdy po powrocie wrócił ból barku?

Jeżeli po miesiącu pracy wróciły dolegliwości barku, nie warto poprzestawać wyłącznie na ustnej rozmowie. Pracownica powinna poinformować pracodawcę, że przy określonych czynnościach pojawia się ból i że może to wpływać na bezpieczeństwo pracy. W piśmie można poprosić o skierowanie do lekarza medycyny pracy albo o zmianę organizacji zadań do czasu wyjaśnienia sprawy.

Lekarz medycyny pracy nie musi wskazywać konkretnego miejsca pracy, np. wyłącznie bufetu. Może natomiast ocenić zdolność do pracy na stanowisku oraz wskazać przeciwwskazania lub ograniczenia istotne dla wykonywania pracy. Dla pracownika praktycznie ważniejsze od samej nazwy stanowiska jest to, czy orzeczenie pozwala bezpiecznie wykonywać konkretne czynności.

Pracownik powinien też pamiętać o własnych obowiązkach BHP. Jeżeli określone czynności realnie zagrażają zdrowiu, należy zgłosić to przełożonemu, a w sytuacjach szczególnych korzystać z uprawnień przewidzianych w przepisach o bezpieczeństwie i higienie pracy. Każdy taki przypadek zależy jednak od konkretnego zagrożenia, rodzaju pracy i dokumentacji medycznej.

Kiedy pracodawca musi przenieść pracownika do innej pracy?

Najważniejszym przepisem w sprawach po wypadku przy pracy jest art. 231 Kodeksu pracy. Zgodnie z nim pracodawca, na podstawie orzeczenia lekarskiego, przenosi do odpowiedniej pracy pracownika, który stał się niezdolny do wykonywania dotychczasowej pracy wskutek wypadku przy pracy lub choroby zawodowej i nie został uznany za niezdolnego do pracy w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Oznacza to, że samo odczuwanie bólu nie zawsze wystarczy do żądania przeniesienia. Potrzebne jest orzeczenie lekarskie potwierdzające niezdolność do wykonywania dotychczasowej pracy oraz związek tej niezdolności z wypadkiem przy pracy albo chorobą zawodową. Dopiero wtedy obowiązek pracodawcy ma charakter wyraźnie określony w Kodeksie pracy.

Jeżeli przeniesienie do innej odpowiedniej pracy powoduje obniżenie wynagrodzenia, pracownikowi przysługuje dodatek wyrównawczy przez okres nieprzekraczający 6 miesięcy. Dodatek ten ma złagodzić skutki finansowe zmiany pracy wymuszonej stanem zdrowia po wypadku przy pracy.

Praca przy bufecie zamiast pracy na popołudniowej zmianie

Jeżeli praca przy bufecie należy do obowiązków kucharza, można argumentować, że nie chodzi o całkowitą zmianę stanowiska, lecz o inne rozłożenie czynności w ramach tego samego stanowiska. To może ułatwiać porozumienie z pracodawcą, zwłaszcza gdy obsługa bufetu mniej obciąża bark i nie wymaga czynności nasilających dolegliwości.

Warto jednak uważać na sformułowanie żądania. Zamiast pisać wyłącznie: proszę o przeniesienie do bufetu, lepiej wskazać: proszę o czasowe powierzenie czynności niewymagających dźwigania i intensywnej pracy barkiem, w szczególności przy obsłudze bufetu, do czasu ponownej oceny przez lekarza medycyny pracy. Takie pismo lepiej łączy potrzeby zdrowotne z organizacją pracy.

W powiązanym zakresie warto sprawdzić także artykuł przeniesienie z pracy biurowej w teren.

Pracodawca nie może ignorować zasad BHP. Zgodnie z art. 207 § 2 Kodeksu pracy jest obowiązany chronić zdrowie i życie pracowników przez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Ma także obowiązek zapewniać przestrzeganie przepisów oraz zasad BHP, wydawać polecenia usunięcia uchybień i kontrolować ich wykonanie.

Jak przygotować wniosek do pracodawcy?

Wniosek nie musi mieć szczególnej urzędowej formy, ale powinien być konkretny. Warto zawrzeć w nim: datę wypadku przy pracy, informację o powrocie do pracy, opis czynności nasilających ból, prośbę o skierowanie do lekarza medycyny pracy albo o czasową zmianę organizacji obowiązków oraz propozycję czynności możliwych do wykonywania.

Do wniosku można dołączyć dokumentację medyczną, ale należy przekazywać tylko te informacje, które są potrzebne do oceny zdolności do pracy i organizacji stanowiska. Pracodawca nie powinien wymagać szczegółów niezwiązanych z pracą. Najbezpieczniej, aby ograniczenia zdrowotne zostały ocenione przez lekarza medycyny pracy.

Jeżeli pracodawca nie reaguje, a praca powoduje dalsze pogorszenie zdrowia, pracownik może rozważyć ponowne zgłoszenie sprawy na piśmie, kontakt ze społeczną inspekcją pracy, jeżeli działa w zakładzie, albo zawiadomienie Państwowej Inspekcji Pracy. W sprawach spornych duże znaczenie mają dokumenty: orzeczenia lekarskie, grafiki, zakres obowiązków i korespondencja z pracodawcą.

FAQ

Czy pracodawca musi przenieść mnie do bufetu, jeśli boli mnie bark?

Nie zawsze. Bez orzeczenia lekarza medycyny pracy jest to przede wszystkim prośba o zmianę organizacji pracy. Obowiązek przeniesienia może powstać wtedy, gdy orzeczenie potwierdza niezdolność do dotychczasowej pracy wskutek wypadku przy pracy lub choroby zawodowej.

Czy mogę żądać ponownego badania u lekarza medycyny pracy?

Możesz zgłosić pracodawcy na piśmie, że po powrocie do pracy wystąpiły dolegliwości utrudniające wykonywanie obowiązków, i poprosić o skierowanie na badanie. To pracodawca kieruje pracownika na badania profilaktyczne, a lekarz ocenia zdolność do pracy na określonym stanowisku.

Czy lekarz medycyny pracy może wskazać konkretne obowiązki?

Lekarz przede wszystkim stwierdza brak przeciwwskazań albo przeciwwskazania do pracy na stanowisku. W praktyce może wskazać ograniczenia istotne dla pracy, np. zakaz dźwigania lub pracy w określonej pozycji. Pracodawca powinien przełożyć te ograniczenia na organizację pracy.

Czy po przeniesieniu do lżejszej pracy stracę wynagrodzenie?

Jeżeli przeniesienie następuje na podstawie art. 231 Kodeksu pracy i powoduje obniżenie wynagrodzenia, pracownikowi przysługuje dodatek wyrównawczy przez okres nieprzekraczający 6 miesięcy.

Co zrobić, jeśli pracodawca ignoruje zgłaszane dolegliwości?

Najpierw warto złożyć pisemne zgłoszenie i zachować kopię. Jeżeli problem dotyczy bezpieczeństwa pracy, można skorzystać z wewnętrznych procedur BHP, zwrócić się do osób odpowiedzialnych za BHP w zakładzie albo rozważyć kontakt z Państwową Inspekcją Pracy.

Podsumowanie

Pracownica po wypadku przy pracy może prosić o powierzenie lżejszych czynności, w tym pracy przy bufecie, zwłaszcza jeżeli mieści się to w obowiązkach kucharza. Taka prośba nie zawsze jest jednak wiążąca dla pracodawcy. Decydujące znaczenie ma aktualna ocena lekarza medycyny pracy oraz to, czy istnieją przeciwwskazania do dotychczasowej pracy.

Jeżeli uraz barku powrócił po zmianie organizacji pracy, najbezpieczniej zgłosić to pracodawcy na piśmie i zawnioskować o ponowną ocenę zdolności do pracy. Gdy z orzeczenia wynika niezdolność do dotychczasowej pracy wskutek wypadku przy pracy, pracodawca powinien przenieść pracownika do odpowiedniej pracy, a w razie obniżenia wynagrodzenia może powstać prawo do dodatku wyrównawczego.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141

2. Rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 maja 1996 r. w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.