Indywidualne porady prawne

Pliki można dodać w kolejnym kroku
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!

Praca w sobotę

Dorota Kriger • Opublikowane: 2009-07-14 • Aktualizacja: 2021-03-20

Pracodawca stwierdził, że od czasu do czasu musimy pracować w soboty. Mamy dostawać w zamian 1 dzień wolny (bez podstawowego wynagrodzenia za pracę), bo to ponoć nie nadgodziny, ale praca w dniu wolnym od pracy. Jeżeli jednak trzeba by przepracować np. 10 godzin w sobotę, to oprócz dnia wolnego otrzymamy wynagrodzenie za 2 nadgodziny. Czy pracodawca ma rację? Pomijam to, że „od czasu do czasu” to były już moje 3 soboty pod rząd...

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.


Praca w sobotę

Zrekompensowanie pracy wykonywanej przez pracownika w dniu wolnym 

Zgodnie z art. 129 § 1 Kodeksu pracy czas pracy w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy nie może przekraczać 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przyjętym okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 4 miesięcy.

Stosując powyższą zasadę, pracownikowi, który wykonywał pracę w dniu wolnym z tytułu 5-dniowego tygodnia pracy, należy zrekompensować pracę wykonywaną w takim dniu, udzielając innego dnia wolnego w terminie uzgodnionym z pracownikiem (art. 1513 Kodeksu pracy). W takim przypadku, niezależnie od tego, ile godzin w tym dniu pracownik przepracował, należy oddać cały inny dzień wolny. Praca w takim dniu, jeśli nie przekracza 8 godzin, nie stanowi też nadgodzin, nie jest bowiem przekroczona dobowa norma czasu pracy. Gdyby zaś pracownik w takim dniu przepracował 10 godzin, wówczas oprócz 8 godzin pracy, za które należy dać cały dzień wolny, powstaną 2 nadgodziny, które można zrekompensować czasem wolnym (na wniosek pracownika w proporcji 1:1 lub z inicjatywy pracodawcy w proporcji 1:1,5) lub wypłacić za nie stosowny dodatek.

Wykonywanie pracy w dniu wolnym z tytułu 5-dniowego tygodnia pracy

Pracownik, który pracował w dniu wolnym krócej niż 8 godzin, nie powinien być stratny w wynagrodzeniu za ten czas, np. pracownik przepracował 4 godziny w wolną dla niego sobotę i w zamian otrzymał dzień wolny (8 godzin) w innym terminie. Za pozostałe 4 godziny, które przekraczają przepracowany czas, co do zasady pracownik nie zachowuje prawa do wynagrodzenia. Pracownik w takim przypadku otrzyma niższe wynagrodzenie, co jest niezgodne z przepisami prawa pracy. Pracownik powinien otrzymać w tej sytuacji wynagrodzenie za czas przepracowany (4 godziny pracy), a za pozostałe 4 godziny – wynagrodzenie przestojowe (zgodnie z art. 81 § 1 Kodeksu pracy), gdyż przyjmuje się, że pracownik był gotowy do świadczenia pracy w pełnym wymiarze czasu pracy, a nie wykonywał jej z przyczyn dotyczących pracodawcy. Wynagrodzenie, które zostanie wypłacone pracownikowi oprócz udzielenia dnia wolnego za pracę w dniu wolnym z tytułu 5-dniowego tygodnia, jest wynagrodzeniem za pracę wykonywaną w dniu wolnym, a nie za udzielony dzień wolny od pracy. Za dzień wolny od pracy wynagrodzenie nie przysługuje.

Nieudzielenie dnia wolnego w zamian za pracę w dniu wolnym z tytułu 5-dniowego tygodnia pracy

Dopiero nieudzielenie dnia wolnego w zamian za pracę w dniu wolnym z tytułu 5-dniowego tygodnia pracy może spowodować, że czas przepracowany w tym dniu będzie stanowił pracę w godzinach nadliczbowych. Taka sytuacja zdarz się, gdy np. pracownik w inne dni wypracował już swój wymiar czasu pracy lub nie jest możliwe odebranie dnia wolnego (np. jeśli pracownik zachoruje). Gdy zaistnieje taka sytuacja, to czas pracy w dzień wolny pracodawca będzie zobowiązany potraktować jako godziny nadliczbowe i będzie w obowiązku wypłacić za ten czas stosowną rekompensatę.

Naruszenie przez pracodawcę przepisów o czasie pracy

Warto wiedzieć, że nieudzielenie innego dnia wolnego w zamian za pracę w dniu wolnym jest naruszeniem przepisów o czasie pracy. Stanowi to – zgodnie z art. 281 pkt 5 Kodeksu pracy – wykroczenie i jest zagrożone karą grzywny nawet do 30 000 zł.

Pracodawca, który poleca pracę w dzień wolny z tytułu 5-dniowego tygodnia pracy, może to czynić tylko w przypadkach określonych w art. 151 § 1 Kodeksu pracy, tj. w razie:

  • konieczności prowadzenia akcji ratunkowej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii;
  • szczególnych potrzeb pracodawcy.

Nie powinno więc być normą organizowanie pracy w dni, które zgodnie z regulaminem są przyjęte jako dni wolne w zakładzie pracy. Jeśli rodzaj prowadzonej działalności tego wymaga, należy czas pracy pracowników dostosować poprzez odpowiednie zapisy w regulaminach i stworzenie odpowiednich grafików, uwzględniając oczywiście zapisy Kodeksu pracy dotyczące norm czasu pracy.

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) w formularzu poniżej  ▼▼▼

Indywidualne porady prawne

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny

Kodeks pracy

[Pobierz Kodeks pracy] Stan prawny – 1.01.2019 r. j.t. z zaznaczonymi zmianami.

Kodeks pracy

[Pobierz ustawę o PIP] Stan prawny – 1.01.2019 r. j.t. z zaznaczonymi zmianami.

Zadaj pytanie »

eporady24.pl

spadek.info

prawo-budowlane.info

odpowiedziprawne.pl

rozwodowy.pl

prawo-mieszkaniowe.info

Szukamy prawnika »