Kiedy nauczyciel ma rozwiązać stosunek pracy

Rozwiązanie stosunku pracy nauczyciela mianowanego

Nauczyciel zatrudniony na podstawie mianowania nie rozwiązuje typowej umowy o pracę, lecz stosunek pracy nawiązany na podstawie mianowania. Ma to znaczenie praktyczne, ponieważ Karta Nauczyciela przewiduje szczególne zasady zakończenia takiego zatrudnienia.

Zgodnie z art. 23 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela stosunek pracy z nauczycielem zatrudnionym na podstawie mianowania może zostać rozwiązany między innymi na wniosek nauczyciela albo na mocy porozumienia stron.

Jeżeli nauczyciel składa wypowiedzenie w zwykłym trybie, stosunek pracy rozwiązuje się z końcem roku szkolnego, po uprzednim trzymiesięcznym wypowiedzeniu. W praktyce oznacza to, że wypowiedzenie powinno zostać złożone najpóźniej do 31 maja, aby zatrudnienie zakończyło się 31 sierpnia.

Ten tryb nie pozwala jednak swobodnie ustalić daty rozwiązania stosunku pracy na przykład na koniec września. Jeżeli nauczyciel spełnia warunek wieku dopiero pod koniec września, zakończenie pracy 31 sierpnia może być niekorzystne organizacyjnie i finansowo.

Porozumienie stron a świadczenie kompensacyjne

Jeżeli celem jest przejście na nauczycielskie świadczenie kompensacyjne tuż po osiągnięciu wymaganego wieku, najczęściej należy rozważyć porozumienie stron. W tym trybie strony mogą wskazać konkretną datę ustania stosunku pracy, także w trakcie roku szkolnego, na przykład dzień osiągnięcia wieku albo ostatni dzień danego miesiąca.

Ten wątek ma osobne, bardziej szczegółowe omówienie: porozumienie stron a świadczenie kompensacyjne.

Czy trzeba złożyć wypowiedzenie do 31 maja?

Termin 31 maja ma znaczenie wtedy, gdy nauczyciel chce jednostronnie rozwiązać stosunek pracy z końcem roku szkolnego. Nie jest to natomiast termin na złożenie wniosku o porozumienie stron. Wniosek o porozumienie można złożyć także później, ale skuteczność takiego rozwiązania zależy od zgody pracodawcy.

Jeżeli nauczyciel nie złoży wypowiedzenia do 31 maja i nie uzyska zgody dyrektora na porozumienie stron, zwykle pozostaje dalsze zatrudnienie do kolejnego możliwego terminu rozwiązania stosunku pracy w trybie wypowiedzenia. Mogą istnieć szczególne sytuacje pozwalające na inne zakończenie zatrudnienia, ale wymagają one odrębnej analizy.

Z perspektywy świadczenia kompensacyjnego najważniejsze jest nie samo złożenie pisma, lecz to, czy w dacie ustania zatrudnienia oraz przy składaniu wniosku do ZUS nauczyciel spełnia wszystkie ustawowe warunki. Warunki te obejmują między innymi odpowiedni wiek, staż ogólny, wymagany okres pracy nauczycielskiej oraz rozwiązanie stosunku pracy.

Jak zaplanować odejście ze szkoły

Najbezpieczniejsza kolejność działań to najpierw ustalenie, czy nauczyciel spełnia warunki do świadczenia kompensacyjnego, następnie uzgodnienie z dyrektorem daty rozwiązania stosunku pracy, a dopiero potem przygotowanie dokumentów do ZUS. W piśmie do pracodawcy warto wyraźnie wskazać, że rozwiązanie stosunku pracy ma nastąpić w związku z planowanym przejściem na nauczycielskie świadczenie kompensacyjne.

Ma to znaczenie także dla odprawy. Nauczyciel, którego stosunek pracy ustaje w związku z przejściem na świadczenie kompensacyjne, może mieć prawo do odprawy przewidzianej w Karcie Nauczyciela. Jeżeli zatrudnienie zakończy się znacznie wcześniej niż powstanie prawo do świadczenia, pracodawca może kwestionować związek między rozwiązaniem stosunku pracy a przejściem na świadczenie.

Wniosek o świadczenie kompensacyjne składa się do ZUS wraz z dokumentami potwierdzającymi staż i przebieg zatrudnienia. Jeżeli nauczyciel pracuje równolegle w więcej niż jednej placówce, trzeba sprawdzić, czy wszystkie stosunki pracy istotne dla prawa do świadczenia zostały prawidłowo zakończone.

Co napisać we wniosku do dyrektora

Wniosek o rozwiązanie stosunku pracy za porozumieniem stron powinien być krótki i jednoznaczny. Należy wskazać dane nauczyciela, szkołę, proponowaną datę rozwiązania stosunku pracy oraz prośbę o zakończenie zatrudnienia za porozumieniem stron w związku z planowanym przejściem na nauczycielskie świadczenie kompensacyjne.

Warto poprosić o pisemne potwierdzenie zgody pracodawcy. Samo złożenie wniosku nie rozwiązuje stosunku pracy. Dopiero zgodne oświadczenia obu stron, najlepiej utrwalone w dokumencie podpisanym przez nauczyciela i dyrektora, pozwalają bezpiecznie ustalić datę zakończenia zatrudnienia.

FAQ

Czy wniosek o porozumienie stron trzeba złożyć do 31 maja?

Nie. Termin 31 maja dotyczy wypowiedzenia prowadzącego do rozwiązania stosunku pracy z końcem roku szkolnego. Wniosek o porozumienie stron można złożyć później, ale jego skuteczność zależy od zgody dyrektora.

Czy dyrektor musi zgodzić się na rozwiązanie stosunku pracy we wrześniu?

Nie. Porozumienie stron wymaga zgody obu stron. Jeżeli dyrektor nie wyrazi zgody, nauczyciel nie może samodzielnie ustalić wrześniowej daty rozwiązania stosunku pracy w tym trybie.

Czy lepiej rozwiązać stosunek pracy 31 sierpnia czy po osiągnięciu wieku?

Jeżeli warunek wieku jest spełniany dopiero pod koniec września, zwykle bezpieczniej jest uzgodnić rozwiązanie stosunku pracy na dzień osiągnięcia wieku albo później. Pozwala to ograniczyć przerwę bez wynagrodzenia i ryzyko sporu o odprawę.

Czy samo ukończenie 55 lat wystarcza do świadczenia kompensacyjnego?

Nie zawsze. Wiek zależy od aktualnych przepisów i sytuacji danej osoby. Oprócz wieku konieczne jest spełnienie warunków stażowych, posiadanie wymaganego okresu pracy nauczycielskiej oraz rozwiązanie stosunku pracy.

Kiedy składa się wniosek do ZUS?

Wniosek do ZUS warto przygotować tak, aby po ustaniu zatrudnienia można było niezwłocznie złożyć komplet dokumentów. Przed odejściem ze szkoły dobrze jest potwierdzić w ZUS, jakie dokumenty będą wymagane w konkretnej sprawie.

Podsumowanie

Jeżeli nauczyciel mianowany osiąga wiek wymagany do świadczenia kompensacyjnego dopiero pod koniec września, złożenie wypowiedzenia do 31 maja nie rozwiązuje problemu, ponieważ prowadzi zasadniczo do zakończenia zatrudnienia 31 sierpnia. Aby przejść na świadczenie możliwie płynnie, warto dążyć do rozwiązania stosunku pracy za porozumieniem stron w dniu spełnienia warunku wieku albo po tej dacie. Trzeba jednak pamiętać, że porozumienie wymaga zgody pracodawcy, a warunki do świadczenia powinny zostać wcześniej zweryfikowane w ZUS.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela, Dz.U. 1982 nr 3 poz. 19
2. Ustawa z dnia 22 maja 2009 r. o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych, Dz.U. 2009 nr 97 poz. 800

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.