Wypowiedzenie umowy o pracę na odległość

Czy można wypowiedzieć umowę o pracę na odległość?

Tak. Przepisy Kodeksu pracy nie wymagają, aby pracownik osobiście stawił się u pracodawcy w celu złożenia wypowiedzenia. Umowę o pracę można rozwiązać przez oświadczenie jednej ze stron z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Oświadczenie pracownika powinno nastąpić na piśmie, ale nie musi być wręczone osobiście.

W praktyce oznacza to, że pracownik przebywający za granicą może wysłać wypowiedzenie pocztą, kurierem albo złożyć je przez pełnomocnika. Może też użyć formy elektronicznej, ale najbezpieczniej wtedy podpisać dokument kwalifikowanym podpisem elektronicznym, ponieważ taka forma jest równoważna formie pisemnej.

Pracownik nie musi podawać przyczyny wypowiedzenia. W piśmie warto jednak jasno wskazać: dane pracownika, dane pracodawcy, datę, informację o wypowiedzeniu konkretnej umowy o pracę, okres wypowiedzenia oraz własnoręczny podpis albo kwalifikowany podpis elektroniczny.

Kiedy wypowiedzenie jest skutecznie doręczone pracodawcy?

Do wypowiedzenia umowy o pracę stosuje się ogólne zasady składania oświadczeń woli. Oświadczenie jest złożone wtedy, gdy doszło do adresata w taki sposób, że mógł zapoznać się z jego treścią. Nie jest więc konieczne, aby pracodawca podpisał kopię wypowiedzenia albo wyraził zgodę na rozwiązanie umowy.

Jeżeli pracodawca odmawia podpisania potwierdzenia odbioru, nie oznacza to automatycznie, że wypowiedzenie jest nieskuteczne. Kluczowe jest wykazanie, że pismo dotarło do pracodawcy albo osoby uprawnionej do odbioru korespondencji w jego imieniu. W razie sporu najważniejsze będą dowody: potwierdzenie nadania, zwrotne potwierdzenie odbioru, wydruk śledzenia przesyłki, korespondencja e-mail, potwierdzenie od kuriera albo zeznania świadków.

Jeżeli wypowiedzenie przekazano przez córkę albo znajomego, taka forma może zadziałać, ale jest bardziej ryzykowna dowodowo. Najlepiej, aby osoba przekazująca pismo uzyskała pisemne potwierdzenie odbioru z datą, podpisem i stanowiskiem osoby przyjmującej dokument. Gdy pracodawca odmawia potwierdzenia, bezpieczniej ponowić wypowiedzenie listem poleconym za potwierdzeniem odbioru na adres pracodawcy albo do działu kadr.

Jak wysłać wypowiedzenie z zagranicy?

Najbezpieczniejszy wariant to przygotowanie pisma, podpisanie go własnoręcznie i wysłanie do pracodawcy przesyłką rejestrowaną, najlepiej z usługą potwierdzenia odbioru albo z możliwością śledzenia doręczenia. Kopię pisma, dowód nadania i potwierdzenie doręczenia trzeba zachować.

W piśmie można użyć prostej formuły: "Wypowiadam umowę o pracę zawartą w dniu ... z zachowaniem okresu wypowiedzenia". Nie trzeba prosić pracodawcy o zgodę ani uzasadniać decyzji. Warto natomiast wskazać prośbę o potwierdzenie daty rozwiązania umowy i wystawienie świadectwa pracy po ustaniu stosunku pracy.

Jeżeli pracownik chce wysłać wypowiedzenie e-mailem, powinien rozróżnić dwie sytuacje. Skan podpisanego pisma wysłany e-mailem może być dowodem złożenia oświadczenia, ale nie jest tak bezpieczny jak papierowy oryginał doręczony pracodawcy. Dokument opatrzony kwalifikowanym podpisem elektronicznym spełnia natomiast wymogi formy elektronicznej równoważnej formie pisemnej.

Czy pracodawca może odrzucić wypowiedzenie?

Nie w tym sensie, że mógłby jednostronnie zablokować wypowiedzenie pracownika. Wypowiedzenie jest czynnością jednostronną. Jeżeli zostało skutecznie złożone pracodawcy, umowa rozwiąże się po upływie okresu wypowiedzenia, nawet gdy pracodawca nie zgadza się z decyzją pracownika albo nie chce podpisać potwierdzenia odbioru.

Pracodawca może natomiast kwestionować datę doręczenia, autentyczność pisma, umocowanie osoby, która je przekazała, albo to, czy pismo rzeczywiście do niego dotarło. Dlatego przy wypowiedzeniu składanym na odległość najważniejsze jest nie samo brzmienie pisma, lecz dowód jego doręczenia.

Pełnomocnictwo do rozwiązania umowy za porozumieniem stron

Jeżeli pracownik chce zakończyć zatrudnienie szybciej niż wynika to z okresu wypowiedzenia, może spróbować rozwiązać umowę za porozumieniem stron. W tym celu może udzielić pełnomocnictwa pełnoletniej córce, członkowi rodziny albo innej zaufanej osobie. Pełnomocnik może w imieniu pracownika negocjować i podpisać porozumienie rozwiązujące umowę.

Pełnomocnictwo powinno zawierać dane pracownika, dane pełnomocnika, wskazanie pracodawcy oraz wyraźne upoważnienie do zawarcia porozumienia o rozwiązaniu umowy o pracę. Dla celów dowodowych najlepiej sporządzić je na piśmie i podpisać.

Trzeba jednak pamiętać, że porozumienie stron wymaga zgody obu stron. Pracodawca nie ma obowiązku zgodzić się na wcześniejsze rozwiązanie umowy. Jeżeli odmówi, pozostaje zwykłe wypowiedzenie albo inny tryb rozwiązania umowy, jeżeli spełnione są szczególne przesłanki.

Jak liczyć okres wypowiedzenia?

Długość okresu wypowiedzenia zależy od stażu pracy u danego pracodawcy. Przy umowie o pracę na czas określony albo nieokreślony wynosi ona: 2 tygodnie, jeżeli pracownik był zatrudniony krócej niż 6 miesięcy; 1 miesiąc, jeżeli był zatrudniony co najmniej 6 miesięcy; 3 miesiące, jeżeli był zatrudniony co najmniej 3 lata.

Okres wypowiedzenia obejmujący tydzień albo miesiąc kończy się odpowiednio w sobotę albo w ostatnim dniu miesiąca. Przy 3-miesięcznym okresie wypowiedzenia doręczenie pisma w połowie miesiąca zwykle powoduje, że umowa rozwiąże się dopiero z końcem trzeciego pełnego miesiąca liczonego zgodnie z regułą końca miesiąca. Przykładowo wypowiedzenie doręczone 10 czerwca przy 3-miesięcznym okresie wypowiedzenia doprowadzi co do zasady do rozwiązania umowy 30 września.

Jeżeli zależy Ci na szybszym zakończeniu zatrudnienia, trzeba negocjować porozumienie stron albo skrócenie okresu faktycznego świadczenia pracy. Sam fakt podjęcia pracy za granicą nie skraca automatycznie okresu wypowiedzenia u dotychczasowego pracodawcy.

Urlop bezpłatny a wypowiedzenie umowy o pracę

Pracownik może złożyć wypowiedzenie w czasie urlopu bezpłatnego. Urlop bezpłatny nie zawiesza prawa pracownika do rozwiązania umowy. Stosunek pracy nadal istnieje, a po zakończeniu urlopu pracownik powinien co do zasady wrócić do pracy, chyba że strony uzgodnią inne rozwiązanie albo pracodawca zwolni go z obowiązku świadczenia pracy.

Jeżeli okres wypowiedzenia kończy się później niż urlop bezpłatny, pracownik powinien zadbać o formalne uregulowanie czasu do końca zatrudnienia. Może złożyć wniosek o dalszy urlop bezpłatny, urlop wypoczynkowy, porozumienie stron albo zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy. Każde z tych rozwiązań wymaga jednak decyzji pracodawcy, poza samym wypowiedzeniem.

Zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy

W związku z wypowiedzeniem umowy o pracę pracodawca może zwolnić pracownika z obowiązku świadczenia pracy do upływu okresu wypowiedzenia. Wynika to z art. 36² Kodeksu pracy. W okresie takiego zwolnienia pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia.

Pracownik może złożyć wniosek o zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy, ale nie może go skutecznie wymusić. To pracodawca decyduje, czy skorzysta z tej możliwości. Dlatego wniosek warto połączyć z propozycją uporządkowania spraw służbowych, rozliczenia mienia, przekazania dokumentów i ustalenia daty rozwiązania umowy.

Co grozi za niestawienie się do pracy po urlopie bezpłatnym?

Jeżeli urlop bezpłatny się kończy, a umowa nadal trwa, pracownik powinien stawić się do pracy albo uzyskać inną usprawiedliwioną podstawę nieobecności. Samo przebywanie za granicą, nowa praca albo brak możliwości przyjazdu do Polski nie zwalniają automatycznie z obowiązków wobec dotychczasowego pracodawcy.

Nieusprawiedliwiona nieobecność może zostać uznana za ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych i prowadzić do rozwiązania umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika. Taki tryb zakończenia zatrudnienia jest dla pracownika niekorzystny, dlatego lepiej zawczasu uzyskać pisemne ustalenia z pracodawcą albo skonsultować sytuację, zanim pracownik przestanie pojawiać się w pracy.

W szczególnych przypadkach pracownik może rozwiązać umowę bez wypowiedzenia, na przykład gdy pracodawca dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków wobec pracownika. To jednak odrębny tryb i wymaga konkretnych podstaw. Więcej na ten temat omawia artykuł o rozwiązaniu umowy o pracę w trybie art. 55 K.p..

Co zrobić w opisanej sytuacji?

Jeżeli pierwsze wypowiedzenie zostało przekazane zastępczyni kierownika sklepu, nie można z góry wykluczyć jego skuteczności. Jeżeli osoba ta była uprawniona do odbioru korespondencji pracowniczej albo w praktyce przyjmowała takie dokumenty, można argumentować, że wypowiedzenie dotarło do pracodawcy. Problemem może być jednak dowód doręczenia i dokładna data.

Dlatego najbezpieczniej ponowić wypowiedzenie w sposób udokumentowany. Pismo należy wysłać do pracodawcy listem poleconym za potwierdzeniem odbioru albo kurierem z potwierdzeniem doręczenia. Równolegle warto wysłać skan pisma do działu kadr lub przełożonego i poprosić o potwierdzenie otrzymania, ale nie należy opierać całej sprawy wyłącznie na zwykłym e-mailu.

W tym samym piśmie albo osobnym wniosku można zaproponować rozwiązanie umowy za porozumieniem stron z wcześniejszą datą, złożyć wniosek o zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy po zakończeniu urlopu bezpłatnego albo poprosić o dalszy urlop. Warto też wskazać adres do korespondencji za granicą oraz adres e-mail do kontaktu.

FAQ

Czy wypowiedzenie umowy o pracę trzeba złożyć osobiście?

Nie. Pracownik może wysłać wypowiedzenie pocztą, kurierem, złożyć je przez pełnomocnika albo w formie elektronicznej. Najważniejsze jest to, aby pracodawca mógł zapoznać się z treścią wypowiedzenia i aby pracownik miał dowód doręczenia.

Czy pracodawca musi podpisać wypowiedzenie?

Nie. Podpis pracodawcy na kopii pisma jest tylko potwierdzeniem odbioru. Brak podpisu nie blokuje wypowiedzenia, jeżeli można wykazać, że pismo dotarło do pracodawcy.

Czy można wypowiedzieć umowę podczas urlopu bezpłatnego?

Tak. Pracownik może złożyć wypowiedzenie w czasie urlopu bezpłatnego. Trzeba jednak pamiętać, że po zakończeniu urlopu umowa nadal trwa do końca okresu wypowiedzenia, chyba że strony ustalą wcześniejsze rozwiązanie albo inną usprawiedliwioną nieobecność.

Czy e-mail wystarczy do wypowiedzenia umowy o pracę?

Zwykły e-mail ze skanem pisma może mieć znaczenie dowodowe, ale jest ryzykowny. Bezpieczniejszy jest list polecony lub kurier z potwierdzeniem doręczenia. Jeżeli wypowiedzenie ma zostać złożone elektronicznie, najlepszym rozwiązaniem jest dokument opatrzony kwalifikowanym podpisem elektronicznym.

Czy pracownik musi podać przyczynę wypowiedzenia?

Nie. Pracownik wypowiadający umowę o pracę nie musi uzasadniać swojej decyzji. Przyczyna jest wymagana przede wszystkim przy wypowiedzeniu przez pracodawcę umowy na czas określony albo nieokreślony oraz przy rozwiązaniu bez wypowiedzenia.

Co zrobić, jeśli nie mogę wrócić do pracy po urlopie bezpłatnym?

Należy jak najszybciej skontaktować się z pracodawcą i uzyskać formalne rozwiązanie: porozumienie stron, dalszy urlop bezpłatny, urlop wypoczynkowy albo zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy. Brak powrotu bez uzgodnienia może zostać potraktowany jako nieusprawiedliwiona nieobecność.

Podsumowanie

Wypowiedzenie umowy o pracę na odległość jest dopuszczalne i często stosowane, zwłaszcza gdy pracownik przebywa za granicą. Pracodawca nie musi zgadzać się na wypowiedzenie ani podpisywać jego kopii, ale pracownik powinien zadbać o dowód doręczenia. Najbezpieczniej wysłać podpisane pismo listem poleconym za potwierdzeniem odbioru albo złożyć dokument elektroniczny z kwalifikowanym podpisem.

Jeżeli okres wypowiedzenia jest długi, a pracownik nie może wrócić do pracy po urlopie bezpłatnym, samo wypowiedzenie nie rozwiązuje całego problemu. Trzeba dodatkowo ustalić z pracodawcą, czy możliwe jest porozumienie stron, dalszy urlop, urlop wypoczynkowy albo zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy - Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141, w szczególności art. 30, art. 36, art. 36², art. 52 i art. 174.
2. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93, w szczególności art. 61 oraz art. 78¹.

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.