Zmiana części etatu na inne stanowisko

Zmiana umowy o pracę aneksem

Aneks do umowy o pracę jest porozumieniem stron. Oznacza to, że pracodawca może zaproponować zmianę stanowiska, zakresu obowiązków, wymiaru etatu albo wynagrodzenia, ale taka zmiana wejdzie w życie dopiero po jej zaakceptowaniu przez pracownika.

Jeżeli pracodawca proponuje, aby pracownik wykonywał część dotychczasowej pracy, a na pozostałą część etatu przeszedł na inne, mniej korzystne stanowisko, nadal jest to zmiana warunków umowy. Nie wystarczy jednostronna decyzja pracodawcy opisana jako "aneks". Bez podpisu pracownika aneks nie zmienia umowy.

Pracownik ma prawo poprosić o czas na analizę dokumentu, nie podpisywać go od razu i odmówić, jeżeli warunki są niekorzystne. Odmowa podpisania aneksu nie jest sama w sobie naruszeniem obowiązków pracowniczych, ponieważ pracownik nie ma obowiązku zgadzania się na zmianę umowy.

Wypowiedzenie zmieniające zamiast aneksu

Jeżeli pracownik nie zgadza się na aneks, pracodawca może rozważyć wypowiedzenie zmieniające. Jest to jednostronne oświadczenie pracodawcy, w którym wypowiada on dotychczasowe warunki pracy lub płacy i proponuje nowe warunki. Przy podobnych stanach faktycznych pomocny może być tekst: Zmiana stanowiska pracy: aneks czy wypowiedzenie.

Zgodnie z art. 42 Kodeksu pracy do wypowiedzenia warunków pracy i płacy stosuje się odpowiednio przepisy o wypowiedzeniu umowy o pracę. Pismo powinno mieć formę pisemną, wskazywać nowe warunki oraz zawierać pouczenie o prawie odwołania do sądu pracy.

Jeżeli wypowiedzenie zmieniające dotyczy umowy zawartej na czas określony albo nieokreślony, pracownik może wnieść odwołanie do sądu pracy w terminie 21 dni od otrzymania pisma. W konkretnych przypadkach znaczenie może mieć także to, czy wypowiedzenie jest uzasadnione, czy nie narusza przepisów o ochronie przed wypowiedzeniem oraz czy nie jest sprzeczne z zasadą równego traktowania.

Co się dzieje po odmowie nowych warunków?

Pracownik, który otrzyma wypowiedzenie zmieniające, może przyjąć nowe warunki albo odmówić ich przyjęcia. Jeżeli odmówi, umowa o pracę rozwiąże się z upływem okresu wypowiedzenia.

Jeżeli pracownik nie złoży oświadczenia o odmowie przed upływem połowy okresu wypowiedzenia, co do zasady uważa się, że zaakceptował nowe warunki. Pismo pracodawcy powinno zawierać pouczenie o tej zasadzie. Jeżeli pouczenia zabraknie, pracownik może złożyć odmowę do końca okresu wypowiedzenia.

W praktyce przed podjęciem decyzji warto sprawdzić, czy propozycja pracodawcy rzeczywiście zmienia stanowisko, wynagrodzenie, wymiar etatu lub istotny zakres obowiązków. Im większa różnica między dotychczasowymi a nowymi warunkami, tym bardziej prawdopodobne, że wymagana jest zgoda pracownika albo formalne wypowiedzenie zmieniające.

Czasowe powierzenie innej pracy

Kodeks pracy przewiduje również szczególną możliwość czasowego powierzenia pracownikowi innej pracy bez wypowiedzenia zmieniającego. Jest to jednak wyjątek, a nie dowolny sposób trwałej reorganizacji etatu.

Takie powierzenie może nastąpić, gdy uzasadniają to potrzeby pracodawcy, nie powoduje obniżenia wynagrodzenia, odpowiada kwalifikacjom pracownika i nie przekracza 3 miesięcy w roku kalendarzowym. Jeżeli pracodawca chce na stałe przenieść część etatu na inne stanowisko, powinien uzyskać zgodę pracownika albo zastosować wypowiedzenie zmieniające.

Czy pracodawca może zatrudnić inną osobę na część etatu?

Co do zasady pracodawca decyduje o organizacji pracy i może zatrudnić inną osobę, także członka rodziny, jeżeli istnieje potrzeba kadrowa i nie narusza to przepisów prawa pracy. Sam fakt zatrudnienia synowej pracodawcy nie oznacza automatycznie bezprawności.

Problem może powstać wtedy, gdy zmiana warunków zatrudnienia pracownika jest pozorna, dyskryminująca, odwetowa albo ma służyć usunięciu pracownika z dotychczasowego stanowiska bez zachowania właściwej procedury. Znaczenie mają wtedy konkretne okoliczności: treść umowy, zakres obowiązków, przyczyna reorganizacji, sposób potraktowania innych pracowników oraz ewentualna szczególna ochrona pracownika.

Co zrobić, gdy pracodawca przedstawia aneks?

Przede wszystkim nie należy podpisywać dokumentu pod presją, jeżeli jego skutki nie są jasne. Warto poprosić o egzemplarz projektu, porównać go z aktualną umową i sprawdzić, czy zmienia stanowisko, wymiar etatu, wynagrodzenie, miejsce pracy, zakres obowiązków albo system czasu pracy.

Jeżeli pracownik nie akceptuje propozycji, może odmówić podpisania aneksu. Dobrze zrobić to spokojnie i w sposób możliwy do udokumentowania, na przykład wskazując, że nie wyraża zgody na zmianę warunków umowy na zaproponowanych zasadach.

Jeżeli zamiast aneksu pracodawca wręczy wypowiedzenie zmieniające, trzeba pilnować terminów. Szczególnie ważne są: termin na ewentualne odwołanie do sądu pracy oraz termin na odmowę przyjęcia nowych warunków.

FAQ

Czy muszę podpisać aneks zmieniający stanowisko?

Nie. Aneks wymaga zgody obu stron. Jeżeli go nie podpiszesz, nie dochodzi do zmiany umowy na podstawie aneksu.

Czy odmowa podpisania aneksu może być podstawą zwolnienia dyscyplinarnego?

Sama odmowa podpisania aneksu nie powinna być traktowana jako ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych. Pracodawca może jednak rozważyć wypowiedzenie zmieniające albo wypowiedzenie umowy, jeżeli ma ku temu zgodne z prawem podstawy.

Czy pracodawca może zmienić tylko część etatu na inne stanowisko?

Może to zaproponować w aneksie, ale pracownik musi się na to zgodzić. Przy braku zgody trwała zmiana istotnych warunków zatrudnienia wymaga co do zasady wypowiedzenia zmieniającego.

Ile mam czasu na odmowę nowych warunków z wypowiedzenia zmieniającego?

Co do zasady odmowę należy złożyć przed upływem połowy okresu wypowiedzenia. Jeżeli pismo pracodawcy nie zawiera pouczenia o tym terminie, odmowę można złożyć do końca okresu wypowiedzenia.

Czy pracodawca może zatrudnić synową na część mojego etatu?

Pracodawca może zatrudniać wybrane osoby, także członków rodziny, ale nie może przy tym naruszać prawa pracy, zasad równego traktowania ani wykorzystywać reorganizacji do obejścia przepisów chroniących pracownika.

Podsumowanie

Pracodawca nie może aneksem jednostronnie przenieść pracownika na część etatu na inne, gorsze stanowisko. Aneks jest skuteczny tylko po wyrażeniu zgody przez pracownika. Jeżeli pracownik nie chce przyjąć nowych warunków, może odmówić podpisania aneksu.

Inaczej wygląda sytuacja przy wypowiedzeniu zmieniającym. Wtedy brak zgody na nowe warunki może doprowadzić do rozwiązania umowy po okresie wypowiedzenia. Dlatego przed złożeniem podpisu albo odmowy warto dokładnie ocenić dokument, terminy i skutki prawne.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141 z późn. zm.

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.