Wypowiedzenie umowy kontraktowej - jak liczyć termin?

Czy umowa kontraktowa zawsze podlega Kodeksowi pracy?

Najpierw trzeba ustalić, z jaką umową mamy do czynienia. Określenie "umowa kontraktowa" nie jest osobnym typem umowy w Kodeksie pracy. W praktyce tak nazywa się często umowę cywilnoprawną, umowę o świadczenie usług, kontrakt menedżerski albo współpracę B2B. W takim przypadku zasady wypowiedzenia wynikają przede wszystkim z treści kontraktu oraz z Kodeksu cywilnego.

Jeżeli jednak współpraca ma cechy stosunku pracy, czyli praca jest wykonywana na rzecz pracodawcy, pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym, sama nazwa umowy nie przesądza o jej charakterze. Wtedy możliwe jest badanie, czy strony faktycznie łączył stosunek pracy. To ma znaczenie także dla sposobu rozwiązania współpracy, świadectwa pracy, urlopu, składek i ewentualnych roszczeń.

Od kiedy biegnie wypowiedzenie umowy kontraktowej?

Wypowiedzenie jest oświadczeniem woli. Zgodnie z art. 61 § 1 Kodeksu cywilnego oświadczenie, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. Nie decyduje więc sama data sporządzenia pisma ani co do zasady data jego nadania, lecz moment, w którym adresat mógł realnie zapoznać się z wypowiedzeniem.

Jeżeli wypowiedzenie wręczono osobiście, termin zaczyna biec od dnia doręczenia. Jeżeli wysłano je pocztą albo kurierem, znaczenie ma dzień, w którym przesyłka została odebrana albo w którym adresat miał możliwość jej odbioru i zapoznania się z treścią pisma. Przy doręczeniach elektronicznych trzeba dodatkowo sprawdzić, czy umowa dopuszcza taki sposób składania oświadczeń i czy można wykazać, że wiadomość dotarła do adresata.

Jak liczyć dwumiesięczny termin wypowiedzenia?

Jeżeli kontrakt mówi jedynie o "2-miesięcznym terminie wypowiedzenia" i nie zawiera szczególnego sposobu liczenia tego terminu, zastosowanie ma art. 112 Kodeksu cywilnego. Termin oznaczony w miesiącach kończy się z upływem dnia, który datą odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było, kończy się w ostatnim dniu tego miesiąca.

Przykładowo, jeżeli wypowiedzenie doręczono 17 stycznia, dwumiesięczny termin wypowiedzenia zakończy się 17 marca z końcem dnia. Jeżeli wypowiedzenie doręczono 30 grudnia, a ostatnim miesiącem terminu jest luty, termin zakończy się 28 lutego albo 29 lutego w roku przestępnym.

Inaczej będzie wtedy, gdy strony w umowie zapisały, że wypowiedzenie jest skuteczne "na koniec miesiąca kalendarzowego" albo że okres wypowiedzenia liczy się "od pierwszego dnia następnego miesiąca". Takie postanowienie może przesunąć datę zakończenia współpracy. Dlatego przy umowach kontraktowych zawsze trzeba czytać nie tylko długość okresu wypowiedzenia, ale także klauzulę określającą sposób jego liczenia.

Co zrobić, gdy druga strona nie odbiera wypowiedzenia?

Unikanie odbioru pisma nie zawsze uniemożliwia skuteczne wypowiedzenie. Jeżeli przesyłka została wysłana na prawidłowy adres, była prawidłowo awizowana, a adresat mógł ją odebrać, w sporze można powoływać się na to, że miał możliwość zapoznania się z treścią oświadczenia. Nie jest to jednak mechanizm automatyczny w każdej sprawie, dlatego warto zabezpieczyć dowody.

Najbezpieczniej doręczyć wypowiedzenie w sposób pozwalający wykazać datę i treść doręczonego oświadczenia: osobiście za pokwitowaniem, listem poleconym za potwierdzeniem odbioru, kurierem albo drogą elektroniczną, jeżeli kontrakt to dopuszcza i można udowodnić doręczenie. Przy ważnych kontraktach warto zachować kopię wypowiedzenia, potwierdzenie nadania, potwierdzenie odbioru, wydruki korespondencji i historię awizacji.

W praktyce podobne problemy pojawiają się także wtedy, gdy pracodawca nie przyjmuje wypowiedzenia! Wtedy również kluczowe jest udowodnienie, że druga strona mogła zapoznać się z treścią oświadczenia.

Wypowiedzenie e-mailem albo przez komunikator

Wypowiedzenie złożone elektronicznie może być skuteczne, ale zależy to od treści umowy i wymogów formy. Art. 61 § 2 Kodeksu cywilnego przewiduje, że oświadczenie woli wyrażone w postaci elektronicznej jest złożone z chwilą wprowadzenia go do środka komunikacji elektronicznej w taki sposób, aby adresat mógł zapoznać się z jego treścią.

Jeżeli jednak umowa wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności albo przewiduje konkretny sposób doręczania wypowiedzeń, samo wysłanie zwykłego e-maila może być niewystarczające. Jeżeli umowa dopuszcza e-mail, warto wysłać wiadomość z adresu wskazanego w kontrakcie, załączyć podpisane wypowiedzenie, poprosić o potwierdzenie odbioru i zachować pełną korespondencję.

Gdy umowa kontraktowa jest podobna do zlecenia

Wiele umów kontraktowych ma charakter umów o świadczenie usług, do których na podstawie art. 750 Kodeksu cywilnego odpowiednio stosuje się przepisy o zleceniu. W takim modelu trzeba brać pod uwagę art. 746 Kodeksu cywilnego. Co do zasady zlecenie można wypowiedzieć w każdym czasie, ale przy odpłatnej umowie wypowiedzenie bez ważnego powodu może rodzić odpowiedzialność odszkodowawczą albo obowiązek rozliczenia dotychczas wykonanych czynności.

Jeżeli strony ustaliły dwumiesięczny termin wypowiedzenia, taki zapis zwykle porządkuje sposób zakończenia współpracy. Nie wyłącza jednak automatycznie możliwości wypowiedzenia z ważnych powodów, bo zgodnie z art. 746 § 3 Kodeksu cywilnego nie można z góry zrzec się uprawnienia do wypowiedzenia zlecenia z ważnych powodów. Ocena, czy powód był ważny, zależy od okoliczności, treści umowy i zachowania stron.

Najczęstsze pytania

Podsumowanie

Przy umowie kontraktowej dwumiesięczny termin wypowiedzenia liczy się przede wszystkim od skutecznego doręczenia wypowiedzenia drugiej stronie. Jeżeli umowa nie reguluje inaczej sposobu liczenia terminu, należy stosować art. 112 Kodeksu cywilnego: termin kończy się z upływem dnia odpowiadającego datą dniowi doręczenia. Dopiero dodatkowe postanowienia umowy, na przykład skutek na koniec miesiąca, mogą przesunąć datę rozwiązania kontraktu.

W razie sporu największe znaczenie mają: treść klauzuli wypowiedzenia, forma złożenia oświadczenia, data doręczenia i dowody potwierdzające, że druga strona mogła zapoznać się z wypowiedzeniem. Jeżeli kontrakt w rzeczywistości przypomina stosunek pracy, trzeba dodatkowo ocenić, czy nie powinny mieć zastosowania przepisy prawa pracy.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, w szczególności art. 61, art. 112, art. 746 i art. 750 - Dz.U. 2025 poz. 1071.
2. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, w szczególności art. 22 - Dz.U. 2025 poz. 277.

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.