Kategoria: Obowiązki i odpowiedzialność pracownika

Udzielamy indywidualnych Porad Prawnych

Masz podobny problem prawny?
Kliknij tutaj, opisz nam swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Pracownik nie rozliczył się z firmą - co robić?

Marta Handzlik • Opublikowane: 2015-06-08

Pracownica księgowości rozwiązała umowę o pracę dwa miesiące temu. Dotychczas się nie rozliczyła z dokumentacji za zeszły rok oraz nie oddała sprzętu służbowego. Co robić? Unika kontaktu i nie odbiera telefonu.

»Wybrane opinie klientów

Bardzo dziękuję za wyczerpującą odpowiedź. Łączę pozdrowienia dla całego zespołu.
Mirka
Szybka odpowiedź i przede wszystkim anonimowość i lepiej się pisze niż rozmawia bo można wszystko przemyśleć i człowiek nie wstydzi się wszystkiego przekazać bo co sobie prawnik pomyśli gdyby się siedziało face to face.
Krzysztof, 39 lat
Wygodny szybki dostęp do zagadnień prawa. Jasne i klarowne odpowiedzi .
Agnieszka
Jestem bardzo zadowolona. Porada pani prawnik Handzlik-Rosuł w jasny, zrozumiały sposób rozstrzygnęła moje wątpliwości. Cieszę się tym bardziej, że wyjaśnienie jest dla mnie bardzo korzystne. Odpowiedź na moje zapytanie dotarła w ciągu jednego dnia, a kwota na jaką porada została wyceniona pozytywnie mnie zaskoczyła. Jeżeli w przyszłości będę potrzebowała podobnej pomocy prawnej, na pewno skorzystam, bo prosta procedura, cena i czas w jakim uzyskałam informację są nie do przecenienia. 
Anna, nauczyciel, 57 lat
Odpowiedź na zadane pytanie była bardzo profesjonalna, pomocna i przygotowana na wysokim poziomie. 
Anna, księgowa, 56 lat

Odpowiedzialność materialna pracowników za szkody wyrządzone pracodawcy została uregulowana w Kodeksie pracy (w skrócie K.p.). Częściowo uregulowana jest odmiennie od odpowiedzialności odszkodowawczej z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania uregulowanej w Kodeksie cywilnym.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

W art. 114 i 115 zostały wskazane przesłanki odpowiedzialności materialnej pracownika. Tymi przesłankami są:

  1. powstanie szkody w majątku pracodawcy,
  2. niewykonanie lub nienależyte wykonanie obowiązków pracowniczych,
  3. wina pracownika,
  4. normalny (adekwatny) związek przyczynowy między działaniem pracownika a niewykonaniem lub nienależytym wykonaniem obowiązków pracowniczych (zgodnie z art. 115 pracownik odpowiada tylko za normalne następstwa swojego działania lub zaniechania).

Przesłanką odpowiedzialności materialnej jest ponadto bezprawność działania lub zaniechania pracownika. Ustawodawca nie wymienia wprawdzie tej przesłanki, ale wynika ona z przesłanki winy. Zawinione może być bowiem tylko takie działanie lub zaniechanie, które jest bezprawne.

Niewykonanie lub nienależyte wykonanie obowiązków pracowniczych nie może być utożsamiane z bezprawnością zachowania pracownika, jednakże w tym przypadku przywłaszczenie mienia pracodawcy będzie nosiło znamiona bezprawności.

Art. 115 i 122 stanowią, że pracownik ponosi odpowiedzialność w granicach rzeczywistej straty pracodawcy za szkodę wyrządzoną nieumyślnie i w pełnej wysokości za szkodę wyrządzoną umyślnie. Pojęcie szkody wymaga więc wyjaśnienia na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego. Kodeks cywilny wprawdzie również nie zawiera prawnej definicji szkody, ale występuje w nim wiele przepisów, na podstawie których można ustalić prawne pojęcie szkody. Przy pracowniczej odpowiedzialności materialnej istotne znaczenie ma przede wszystkim szkoda majątkowa.

W razie powierzenia pracownikowi mienia z obowiązkiem zwrotu lub do wyliczenia się wystarczy wykazanie przez pracodawcę, że szkoda jest następstwem nierozliczenia się pracownika.

Zgoda pracownika na omawiane zasady odpowiedzialności może wynikać np. z samego przyjęcia mienia pracodawcy do używania, z zawarcia umowy o pracę na stanowisku, którego dotyczy taka odpowiedzialność, a także podpisania umowy o wspólnej odpowiedzialności materialnej opartej na art. 125 Kodeksu pracy.

Podpisanie przez pracownika deklaracji (umowy) o przyjęciu odpowiedzialności za mienie nie jest koniecznym warunkiem odpowiedzialności za mienie powierzone; oczywiście ułatwia sytuację procesową pracodawcy w przypadku konieczności udowodnienia istnienia omawianych zasad odpowiedzialności (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 września 1985 r., sygn. akt IV PR 200/85, OSNCP 1986 r., nr 5, poz. 84).

W orzeczeniach Sądu Najwyższego zostało kilkakrotnie przedstawione stanowisko oparte na wykładni językowej określenia „zwrot lub wyliczenie się”, mówiące, że pracownik odpowiada według omawianych zasad tylko za braki ilościowe (niedobory) w mieniu powierzonym. Natomiast za uszkodzenie mienia powierzonego ponosi on ograniczoną odpowiedzialność na podstawie przepisów dotyczących szkody w innym mieniu niż powierzone (art. 114 i inne Kodeksu pracy), jeżeli wykaże, że szkoda została wyrządzona nieumyślnie (np. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 18 grudnia 1976 r., sygn. akt V PZP 6/76, OSPiKA 1978 r., nr 3, poz. 41). Stanowisko to jest obecnie podważane w doktrynie poprzez przyjmowanie, iż przez „zwrot powierzonego mienia” należy rozumieć zwrot tego mienia nie tylko we właściwej ilości, lecz również jakości (tzn. nieuszkodzonego lub jak w Pana przypadku nieprzeterminowanego).

Jeżeli pracownica się z Panem nie rozliczy, może Pan złożyć zawiadomienie o zawłaszczeniu do prokuratury (jeśli do takiego zawłaszczenia doszło, a mienie było prawidłowo powierzone). W przypadku skierowania sprawy do sądu karnego zostanie określony obowiązek naprawienia szkody – jest to dla Pana najłatwiejsza droga załatwienia sprawy, najmniej Pana angażująca i z pewnością najmniej kosztowna.

Drugim sposobem jest skierowanie sprawy do sądu pracy, jednakże tu będzie Pan zobowiązany do przeprowadzenia postępowania dowodowego i być może umocowania radcy prawnego bądź adwokata. Podstawy Pana roszczeń wskazane są powyżej.

W pierwszej kolejności należy jednak wezwać pisemnie pracownika do rozliczenia się z posiadanych materiałów i dokumentów. W żadnym wypadku nie może Pan nie wydać pracownicy świadectwa pracy.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Prezentowana opinia prawnika nie zawiera odpowiedzi na dodatkowe pytania klienta i dlatego może nie wyczerpywać w pełni omawianego zagadnienia. Często dopiero dzięki dodatkowym pytaniom i odpowiedziom można uzyskać kompletną poradę prawną. Podkreślamy, że w naszym serwisie można zadawać dodatkowe pytania bez ograniczeń czasowych i ilościowych.

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z prawem pracy? Opisz swój problem i zadaj pytania.
(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Kodeks pracy

[Pobierz Kodeks pracy] Stan prawny – 1.01.2017 r. j.t. z zaznaczonymi zmianami.

Kodeks pracy

[Pobierz ustawę o PIP] Stan prawny – 1.03.2017 r. j.t. z zaznaczonymi zmianami.

wizytówka Zadaj pytanie »