Redukcja godzin religii w szkole, stan nieczynny nauczyciela, konsekwencje prawne
• Autor: Adam Dąbrowski
Jestem katechetą z ponad trzydziestoletnim stażem pracy nauczycielskiej, zatrudnionym na podstawie mianowania w pełnym wymiarze godzin. W związku z zapowiedziami ograniczenia od przyszłego roku szkolnego liczby godzin religii do jednej tygodniowo, nie będę miał możliwości dalszej pracy w pełnym wymiarze. Zastanawiam się, czy taka redukcja godzin spełnia przesłanki z art. 20 ust. 1 pkt 2 Karty Nauczyciela, pozwalające na przejście w stan nieczynny.
.jpg)
Podstawa prawna
Art. 20 ust. 1 pkt 2 Karty Nauczyciela przewiduje, że dyrektor szkoły w razie częściowej likwidacji szkoły, zmian organizacyjnych powodujących zmniejszenie liczby oddziałów albo zmian planu nauczania uniemożliwiających dalsze zatrudnianie nauczyciela w pełnym wymiarze zajęć, rozwiązuje z nim stosunek pracy lub – na wniosek nauczyciela – przenosi go w stan nieczynny.
Zgodnie z ust. 5c, wypowiedzenie staje się bezskuteczne, jeśli nauczyciel w terminie 30 dni złoży wniosek o przeniesienie w stan nieczynny. W tym okresie nauczyciel zachowuje prawo do wynagrodzenia zasadniczego oraz świadczeń pracowniczych. Dyrektor ma obowiązek przywrócić nauczyciela do pracy, jeśli pojawi się możliwość zatrudnienia w pełnym wymiarze godzin.
Stan nieczynny jako forma ochrony
Stan nieczynny pełni funkcję ochronną. Nauczyciel nie zostaje formalnie zwolniony, lecz pozostaje w stosunku pracy, który ulega zawieszeniu. Traktuje się go jako gotowość do podjęcia pracy, a nie całkowite zwolnienie z obowiązku jej świadczenia.
Okoliczności przejścia w stan nieczynny
Zmniejszenie liczby godzin religii poniżej pełnego etatu stanowi zmianę planu nauczania w rozumieniu art. 20 ust. 1 pkt 2 KN. W takiej sytuacji dyrektor szkoły powinien wypowiedzieć stosunek pracy, a nauczyciel może w terminie 30 dni złożyć wniosek o przeniesienie w stan nieczynny. Z chwilą złożenia wniosku wypowiedzenie staje się bezskuteczne, a stosunek pracy wygasa dopiero po sześciu miesiącach pozostawania w stanie nieczynnym.
Obowiązki dyrektora i prawo do informacji
Sąd Najwyższy wielokrotnie wskazywał, że dyrektor szkoły ma obowiązek poinformować nauczyciela o możliwości złożenia wniosku o przeniesienie w stan nieczynny. Informacja może zostać przekazana w piśmie wypowiadającym stosunek pracy, ale jej brak może prowadzić do naruszenia prawa do świadomego wyboru przez nauczyciela.
Decyzje nauczyciela i konsekwencje
Po otrzymaniu wypowiedzenia nauczyciel ma dwie możliwości:
-
Złożyć wniosek o przeniesienie w stan nieczynny – co powoduje bezskuteczność wypowiedzenia i zawieszenie stosunku pracy na okres sześciu miesięcy.
-
Zaskarżyć wypowiedzenie do sądu pracy w terminie 21 dni – podnosząc argumenty o jego bezzasadności lub niezgodności z prawem.
Podjęcie decyzji wymaga świadomości konsekwencji prawnych. Wybór stanu nieczynnego eliminuje możliwość kwestionowania wypowiedzenia.
Podsumowanie
Redukcja godzin religii do jednej tygodniowo stanowi zmianę planu nauczania, która uniemożliwia dalsze zatrudnianie w pełnym wymiarze godzin. W takiej sytuacji dyrektor szkoły może rozwiązać stosunek pracy, a nauczyciel – zamiast przyjąć zwolnienie – ma prawo złożyć wniosek o przeniesienie w stan nieczynny. To rozwiązanie pozwala zachować prawa pracownicze i odroczyć wygaśnięcie stosunku pracy. Decyzja wymaga jednak świadomego wyboru i analizy konsekwencji prawnych.
Przykłady
Przykład 1
Nauczyciel muzyki miał 12 godzin tygodniowo. Po zmianach w planie nauczania liczba godzin spadła do 6. Dyrektor zaproponował mu ograniczenie etatu, jednak nauczyciel złożył wniosek o przeniesienie w stan nieczynny. Dzięki temu zachował wynagrodzenie i świadczenia na okres sześciu miesięcy.
Przykład 2
Nauczyciel historii otrzymał wypowiedzenie w związku z likwidacją jednego oddziału w szkole. W ciągu 30 dni złożył wniosek o przeniesienie w stan nieczynny. Po kilku miesiącach szkoła utworzyła nowy oddział i dyrektor był zobowiązany do przywrócenia nauczyciela do pracy.
Przykład 3
Nauczyciel języka angielskiego, któremu zmniejszono liczbę godzin do połowy etatu, nie zdecydował się na stan nieczynny. Odwołał się do sądu pracy, twierdząc, że zmiany organizacyjne nie były rzeczywiste. Sąd uznał wypowiedzenie za nieuzasadnione i przywrócił nauczyciela do pracy.
Oferta porad prawnych
Jeżeli znajdujesz się w podobnej sytuacji i potrzebujesz pomocy w ocenie swojej sprawy, skontaktuj się z nami. Oferujemy profesjonalne porady prawne dostosowane do Twoich potrzeb.
Źródła:
1. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy - Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141
2. Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela - Dz.U. 1982 nr 3 poz. 19
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
O autorze: Adam Dąbrowski
.jpg "Zatrudnienie pracownika w formie umowy o pracę i umowy zlecenia, co wybrać w praktyce")
prawnicy z dużym doświadczeniem
Zapytaj prawnika
NAJNOWSZE
» Wynagrodzenie nauczyciela za niezrealizowane zajęcia indywidualne
» Skierowania na badania pracowników produkcyjnych i magazynowych a czynniki szkodliwe
» Potrącenia z wynagrodzenia, obowiązki pracodawcy, prawa pracownika
» Zwolnienie z pracy bez wcześniejszych zastrzeżeń, czy to zgodne z prawem
» Zwolnienia grupowe, restrukturyzacja, obowiązki pracodawcy
Kodeks pracy
