Zwolnienie z pracy bez wcześniejszych zastrzeżeń, czy to zgodne z prawem

Obowiązek podania przyczyny wypowiedzenia

Zgodnie z art. 30 § 4 Kodeksu pracy, w oświadczeniu pracodawcy o wypowiedzeniu umowy o pracę zawartej na czas określony lub nieokreślony musi zostać wskazana przyczyna uzasadniająca wypowiedzenie. Przyczyna ta powinna być aktualna, konkretna, rzeczywista i zrozumiała.

Celem tego przepisu jest umożliwienie pracownikowi skutecznej obrony w razie sporu sądowego. Pracodawca ma obowiązek wskazać powód wypowiedzenia w sposób na tyle precyzyjny, aby pracownik wiedział, czego dokładnie dotyczy zarzut.

Jak sądy interpretują obowiązek konkretności

W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjęto, że wymóg z art. 30 § 4 k.p. jest spełniony tylko wtedy, gdy przyczyna wypowiedzenia została podana jasno i w sposób umożliwiający jej weryfikację. Jeżeli pracodawca nie wskazuje żadnych faktów lub okoliczności pozwalających zrozumieć, co konkretnie zarzuca pracownikowi, to wypowiedzenie jest niezgodne z prawem.

Nie ma jednak obowiązku opisywania wszystkich szczegółów — wystarczy wskazanie kategorii zdarzeń, o ile pracownikowi są znane okoliczności, o których mowa. Jeśli jednak pracodawca nigdy nie sygnalizował żadnych problemów, nie przeprowadzał rozmów dyscyplinujących ani ocen pracy, to nie można uznać, że przyczyna wypowiedzenia była pracownikowi znana.

Co można zrobić w razie nieuzasadnionego wypowiedzenia

Jeśli przyczyna wypowiedzenia jest nieprawdziwa lub zbyt ogólna, pracownik może wnieść pozew do sądu pracy o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne lub o przywrócenie do pracy. Podstawą prawną roszczenia jest art. 45 § 1 k.p., który przewiduje możliwość zakwestionowania wypowiedzenia, gdy jest ono nieuzasadnione lub dokonane z naruszeniem przepisów.

Przykładowo, w wyroku Sądu Rejonowego w Toruniu z 13 października 2020 r. (IV P 114/20) sąd uznał, że przyczyny takie jak „brak samodzielności” czy „brak zaangażowania” są zbyt ogólne, jeśli pracodawca nie wskazuje żadnych konkretnych faktów potwierdzających te zarzuty. W ocenie sądu takie wypowiedzenie jest nieprawidłowe.