• Autor: Urszula Trojanowska-Woźniak
Jestem kierowcą zatrudnionym na podstawie umowy o pracę w systemie zadaniowym. Po wolnym weekendzie wracam do pracy w poniedziałek na godzinę 22, 23 lub 24. Pracodawca twierdzi, że powinienem podpisywać urlop wypoczynkowy za te poniedziałki, ponieważ zaczynam pracę po godzinie 22. Ostatnio, po zakończonym zwolnieniu lekarskim do dnia 27 stycznia, miałem rozpocząć pracę 28 stycznia o 22:00. Również wtedy pracodawca przygotował do podpisu wniosek urlopowy za ten dzień. Zastanawiam się, czy takie postępowanie jest zgodne z prawem.
.jpg)
Zgodnie z art. 128 i 129 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 roku Kodeks pracy (Dz.U. Nr 24, poz. 141 z późn. zm.):
„Czasem pracy jest czas, w którym pracownik pozostaje w dyspozycji pracodawcy w zakładzie pracy lub w innym miejscu wyznaczonym do wykonywania pracy.
Ilekroć w przepisach działu jest mowa o:
pracy zmianowej – należy przez to rozumieć wykonywanie pracy według ustalonego rozkładu czasu pracy przewidującego zmianę pory wykonywania pracy przez poszczególnych pracowników po upływie określonej liczby godzin, dni lub tygodni.”
Do celów rozliczania czasu pracy:
przez dobę rozumie się 24 kolejne godziny, poczynając od godziny, w której pracownik rozpoczyna pracę zgodnie z obowiązującym rozkładem,
przez tydzień – 7 kolejnych dni kalendarzowych, poczynając od pierwszego dnia okresu rozliczeniowego.
Czas pracy nie może przekraczać 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy. Okres rozliczeniowy nie powinien przekraczać 4 miesięcy, choć w uzasadnionych przypadkach można go przedłużyć do 12 miesięcy.
System zadaniowy jest najelastyczniejszą formą czasu pracy – nie zakłada sztywnego obowiązku świadczenia pracy w określonych godzinach i dniach, a jedynie wykonanie powierzonych obowiązków w ramach ustalonych norm. Często stosowany jest tam, gdzie nie jest konieczne ciągłe pozostawanie do dyspozycji pracodawcy ani świadczenie pracy w siedzibie firmy.
Oznacza to, że skoro pracownik rozpoczyna swoje zadanie o godz. 22:00, czas przed rozpoczęciem pracy należy traktować jako czas odpoczynku.
Zgodnie z art. 132 i 133 Kodeksu pracy:
„Pracownikowi przysługuje w każdej dobie prawo do co najmniej 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku.”
„Pracownikowi przysługuje w każdym tygodniu prawo do co najmniej 35 godzin nieprzerwanego odpoczynku, obejmującego co najmniej 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku dobowego.”
Zatem pracodawca nie może wymagać, aby pracownik podpisywał wniosek urlopowy tylko dlatego, że rozpoczyna pracę o późnej porze. Ten czas mieści się w ustawowym odpoczynku i nie jest dniem wolnym, który wymagałby pokrycia urlopem.
Pracownik może odmówić podpisania wniosku urlopowego i wskazać, że zgodnie z przepisami Kodeksu pracy czas przed rozpoczęciem zadania jest czasem odpoczynku. Warto powołać się na cytowane regulacje i wyjaśnić, że pracodawca nie ma podstaw, by żądać wykorzystywania urlopu w takich sytuacjach.
Pracodawca nie ma prawa nakładać obowiązku podpisywania urlopu tylko z powodu rozpoczynania pracy późnym wieczorem. System zadaniowy przewiduje elastyczne podejście do godzin wykonywania obowiązków, a okres przed rozpoczęciem pracy jest ustawowym odpoczynkiem, którego nie można zastąpić urlopem. W przypadku sporów warto powołać się bezpośrednio na przepisy kodeksu pracy.
Przykład 1
Pracownik rozpoczyna zmianę o godz. 23:00 w poniedziałek. Pracodawca domaga się podpisania urlopu za ten dzień. Jest to niezgodne z prawem, ponieważ okres przed pracą należy do odpoczynku.
Przykład 2
Kierowca ma zadaniowy czas pracy i w poniedziałek zaczyna pracę o 22:00. Cały dzień przed rozpoczęciem pracy traktowany jest jako odpoczynek dobowy, a nie urlop.
Przykład 3
Po zwolnieniu lekarskim pracownik wraca do pracy i zaczyna zmianę o 22:00. Pracodawca nie może wymagać, aby dzień powrotu był rozliczany jako urlop wypoczynkowy.
Jeśli masz podobny problem związany z czasem pracy, urlopami lub relacjami z pracodawcą, skontaktuj się z nami. Udzielamy szybkich i rzetelnych porad prawnych online.
1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Zapytaj prawnika
Kodeks pracy