Premia regulaminowa a podstawa zasiłku chorobowego i macierzyńskiegowny
• Autor: Marta Słomka
Pracuję w dziale kadr i rozliczam wynagrodzenia oraz świadczenia pracownicze. W naszym regulaminie premiowania przewidziana jest miesięczna premia za efektywny czas pracy, która podlega pomniejszeniu za okresy nieobecności. Jednocześnie regulamin wskazuje, że premia ta jest uwzględniana w podstawie zasiłku chorobowego.
Mam jednak wątpliwości dotyczące urlopów takich jak bezpłatny, macierzyński, rodzicielski, ojcowski czy wychowawczy. Regulamin stanowi, że za czas tych urlopów premia nie przysługuje. Zastanawiam się, czy w takim przypadku premia powinna być potrącana i jednocześnie uwzględniana w podstawie zasiłku macierzyńskiego, czy też nie powinna wchodzić do tej podstawy, skoro regulamin wyłącza jej wypłatę za czas urlopu.
.jpg)
Zasady ogólne ustalania podstawy zasiłków
Zasady ustalania podstawy wymiaru zasiłków chorobowych i macierzyńskich reguluje ustawa z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Zgodnie z art. 41 ust. 1 tej ustawy, przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego nie uwzględnia się składników wynagrodzenia, do których pracownik zachowuje prawo w okresie pobierania tego zasiłku. Oznacza to, że składniki wypłacane mimo nieobecności nie zwiększają podstawy świadczenia.
Odwrotnie jest w sytuacji, gdy dany składnik wynagrodzenia nie przysługuje za okres nieobecności. Wówczas stanowi on utracony zarobek pracownika i powinien zostać uwzględniony w podstawie wymiaru zasiłku.
Premia pomniejszana za chorobę a podstawa zasiłku chorobowego
Stanowisko to potwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z 11 maja 2005 r., III UK 33/05 (OSNP 2005/23/382), wskazując, iż do podstawy wymiaru zasiłku chorobowego wlicza się tylko te składniki wynagrodzenia, które zgodnie z przepisami o wynagradzaniu podlegają zmniejszeniu lub zawieszeniu w okresie pobierania zasiłku.
Jeżeli premia regulaminowa jest ściśle związana z faktycznie przepracowanym czasem i ulega pomniejszeniu za okres choroby, to pracownik nie zachowuje do niej prawa w czasie niezdolności do pracy. W takiej sytuacji premia, mimo że faktycznie potrącona, powinna zostać uwzględniona w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego. Jest ona bowiem składnikiem utraconego wynagrodzenia, który zasiłek ma rekompensować.
Premia a urlop macierzyński i inne urlopy związane z rodzicielstwem
Analogiczne zasady mają zastosowanie przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku macierzyńskiego, rodzicielskiego czy opiekuńczego. Podstawę zasiłku stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie z 12 miesięcy poprzedzających miesiąc rozpoczęcia urlopu.
Zgodnie z art. 38 ust. 2 ustawy zasiłkowej, miesiące, w których pracownik przepracował mniej niż połowę obowiązującego czasu pracy z przyczyn usprawiedliwionych, wyłącza się z podstawy, a miesiące przepracowane co najmniej w połowie uzupełnia się do pełnej wysokości. Oznacza to, że brak wypłaty premii za czas urlopu macierzyńskiego nie wyklucza jej z podstawy świadczenia. Przeciwnie – skoro premia nie przysługuje w czasie urlopu, powinna zostać uwzględniona przy ustalaniu podstawy zasiłku, jako składnik utraconego wynagrodzenia.
Znaczenie regulaminu premiowania
Regulamin premiowania może przewidywać brak prawa do premii za okres urlopu macierzyńskiego, rodzicielskiego czy wychowawczego i takie postanowienia są prawidłowe. Nie wpływa to jednak na zasady ustalania podstawy zasiłków wynikające z ustawy. Przepisy powszechnie obowiązujące mają w tym zakresie pierwszeństwo przed regulaminem wewnętrznym.
Podsumowanie
Premia regulaminowa pomniejszana lub niewypłacana za okresy choroby i urlopów związanych z rodzicielstwem stanowi utracony składnik wynagrodzenia. Z tego względu powinna być uwzględniana w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego oraz macierzyńskiego. Brak wypłaty premii w czasie urlopu nie oznacza jej wyłączenia z podstawy świadczenia. Takie rozwiązanie jest zgodne z ustawą zasiłkową i utrwalonym orzecznictwem.
Przykłady
Przykład 1
Pracownik chorował przez 10 dni w miesiącu, a premia została proporcjonalnie obniżona. Pomniejszona premia wchodzi do podstawy zasiłku chorobowego jako utracony składnik wynagrodzenia.
Przykład 2
Pracownica rozpoczęła urlop macierzyński w połowie miesiąca. Premia za ten miesiąc została obniżona, ale przy ustalaniu podstawy zasiłku wynagrodzenie zostało uzupełnione do pełnej wysokości wraz z premią.
Przykład 3
Pracownica przez cały miesiąc przebywała na urlopie macierzyńskim i nie otrzymała premii. Miesiąc ten został pominięty przy ustalaniu podstawy zasiłku, a do obliczeń przyjęto wcześniejsze miesiące, w których premia była wypłacana.
Oferta porad prawnych
Udzielamy kompleksowych porad prawnych z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych. Pomagamy w prawidłowym stosowaniu przepisów, interpretacji regulaminów oraz rozliczaniu świadczeń pracowniczych.
Źródła:
1. Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa - Dz.U. 1999 nr 60 poz. 636
2. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 maja 2005 r., sygn. akt III UK 33/05
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
.jpg "Zmiana etatu na zlecenie zadaniowe dla studenta")
.jpg "Nagroda jubileuszowa, zmiana pracodawcy, staż pracy")
prawnicy z dużym doświadczeniem
Zapytaj prawnika
Kodeks pracy
