Indywidualne Porady Prawne specjalistów

Masz problem z czasem pracy? Opisz swój problem i zadaj pytania.
(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Jeszcze o ewidencji czasu pracy – część 3

Autor: Tadeusz M. Nycz • Opublikowane: 2012-06-01

Artykuł jest kontynuacją krytycznego omówienia opracowania Piotra Prusinowskiego pt. „Obowiązek prowadzenia ewidencji czasu pracy” zamieszczonego w „Monitorze Prawa Pracy” Nr 2 z 2012 r.

Ad 3. Problematyka ograniczenia obowiązku prowadzenia ewidencji czasu pracy osób wskazanych w art. 149 § 2 K.p. została zasadniczo poprawnie omówiona przez Piotra Prusinowskiego.

Natomiast warto dla uzupełnienia zwrócić uwagę na pewne uściślenia pojęciowe, gdyż one mają najistotniejsze znaczenie praktyczne. Co to oznacza, że w stosunku do grup pracowników wymienionych w art. 149 § 2 K.p. nie ewidencjonuje się godzin pracy?

Pojęcia tego autor artykułu w sposób jednoznaczny nie definiuje, choć przedstawia dwie koncepcje, mówiąc o nieewidencjonowaniu liczby przepracowanych godzin w skali danej doby poprzez określenie liczbowe lub nieewidencjonowaniu przedziału czasu od godziny do godziny w danej dobie.

Dalej dodaje, że w pewnym zakresie w stosunku do tych osób musi być prowadzona karta ewidencji czasu pracy, z czym należy się ogólnie i zasadniczo zgodzić. Problem praktyczny sprowadza się jednak do szczegółów, których autor artykułu opublikowanego w części „Monitora Prawa Pracy” pt. „Praktyka” niestety nie wyjaśnia.

Jako wyjątek od zasady zagadnienie nieewidencjonowania godzin pracy powinno być przeanalizowane na tle obowiązku prowadzenia przez pracodawcę dla każdego pracownika karty ewidencji czasu pracy w określonej przepisem wykonawczym do kodeksu strukturze.

Zgodnie z art. 149 § 2 K.p. nie ewidencjonuje się godzin pracy w stosunku do następujących grup pracowników:

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

  1. pracowników objętych zadaniowym systemem czasu pracy,
  2. pracowników zarządzających w imieniu pracodawcy zakładem pracy,
  3. pracowników otrzymujących ryczałt za pracę w godzinach nadliczbowych,
  4. pracowników otrzymujących ryczałt za pracę w porze nocnej.

Poprawne wyjaśnienie pojęcia nieewidencjonowania godzin pracy wskazanych grup pracowniczych musi być przeanalizowane na tle struktury treści karty ewidencji czasu pracy, która ma być prowadzona dla każdego pracownika, w tym dla osób wymienionych w art. 149 § 2 K.p.

Pracownicy zatrudnieni w zadaniowym systemie czasu pracy mają wymiar czasu pracy określony rozmiarem powierzonych zadań. Wobec tego, w ich przypadku nie ewidencjonuje się ich godzin pracy w danej dobie, czy kolejno po sobie występujących dobach w ramach danego tygodnia, czy szerzej okresu rozliczeniowego czasu pracy.

Zakłada się przy tym, że do tej grupy zatrudnionych znajdują zastosowanie podstawowe instytucje czasu pracy, takie jak podstawowa norma dobowa i tygodniowa czasu pracy, zasada pięciodniowego tygodnia pracy, odpoczynek dobowy, czy odpoczynek tygodniowy.

Zważywszy jednak na to, że pracownicy funkcjonujący w zadaniowym systemie czasu pracy sami decydują o tym, kiedy pracę wykonują, a kiedy odpoczywają, przeto oni sami powinni tak zorganizować swoją pracę, aby wskazane instytucje czasu pracy nie były naruszane.

W każdym razie, zważywszy na przeniesienie ryzyka odpowiedzialności na pracownika, brak jest zasadności prowadzenia takiej ewidencji czasu pracy w systemie zadaniowym, która potwierdzałaby przestrzeganie tych wskazanych zasad.

W przypadku tych osób trzeba natomiast odnotowywać:

  1. zwolnienia od pracy, w tym urlop wypoczynkowy;
  2. inne usprawiedliwione i nieusprawiedliwione nieobecności w pracy;
  3. liczbowo czas przepracowany w danych tygodniach okresu rozliczeniowego – hipotetycznie taki, jaki zgodnie z normą należało przepracować.

Na marginesie warto zauważyć, że instytucja zadaniowego czasu pracy jest niekiedy rażąco naruszana przez pracodawców, którzy stosują ją do kadry kierowniczej, co jest z założenia niedopuszczalne, a także w stosunku do innych pracowników, których zobowiązują jednocześnie do stałego przebywania na terenie zakładu pracy w określonych godzinach.

Pracownicy zarządzający zakładem pracy w imieniu pracodawcy są objęci zazwyczaj podstawowym systemem czasu pracy, a ich czasu pracy nie ewidencjonuje się z uwagi na brak prawa do wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych.

Przesłanką wyłączającą jest funkcja zarządzającego zakładem pracy i w pewnym zakresie – brak przełożonych, którzy mogliby decydować o pracy w godzinach nadliczbowych. Moim zdaniem, o ile rozwiązanie to pasuje do osoby jednoosobowo- lub kolegialniezarządzającej, o tyle już w stosunku do głównych księgowych jest wątpliwe celowościowo, podobnie jak w stosunku do osoby zastępującej osobę jednoosobowodziałającą w imieniu pracodawcy.

W obu tych przypadkach istnieje podmiot uprawniony do zlecenia pracy w godzinach nadliczbowych, toteż celowościowa przesłanka wyłączająca nie występuje i dlatego osoby te powinny być objęte ogólnymi zasadami wynagradzania za pracę w godzinach nadliczbowych.

De lege lata [łac. w świetle obowiązującego prawa] w stosunku do osób zarządzających, o których mowa w art. 128 § 2 pkt 2 K.p., należy stosować następujące zasady ewidencji czasu pracy:

  1. pracę w poszczególnych dobach, ponieważ przepisy art. 132 i 133 K.p. znajdują ograniczone zastosowanie;
  2. pracę w niedzielę i święta, ze względu na to, że rekompensata w postaci innego dnia wolnego za pracę w te dni nie jest wyłączona;
  3. pracę w porze nocnej, ponieważ art. 1518 K.p. znajduje zastosowanie;
  4. pracę w dni wolne wynikające z rozkładu czasu pracy w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy, ponieważ wskazana zasada nie została do tej grupy zatrudnionych wyłączona;
  5. dyżury;
  6. zwolnienia od pracy;
  7. inne usprawiedliwione i nieusprawiedliwione nieobecności w pracy.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Indywidualne Porady Prawne specjalistów

Masz problem z czasem pracy? Opisz swój problem i zadaj pytania.
(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Kodeks pracy

[Pobierz Kodeks pracy] Stan prawny – 1.01.2017 r. j.t. z zaznaczonymi zmianami.

Kodeks pracy

[Pobierz ustawę o PIP] Stan prawny – 1.03.2017 r. j.t. z zaznaczonymi zmianami.

Szukamy prawników » wizytówka Zadaj pytanie »