Forum | Kontakt | Cennik | Porady prawne
Kategoria: Godziny nadliczbowe

Indywidualne Porady Prawne specjalistów

Wpisz tutaj swoje pytanie, a trafi ono do naszego prawnika specjalisty.
Opublikowane: 2010-06-09 Autor: Kamilla Stefaniuk-Borówka

Trzy sposoby wynagradzania za godziny nadliczbowe

Pracuję w wymiarze 8-godzinnym i często zostaję po godzinach. Pracodawca nie płaci nadgodzin, ale mam je do odbioru, czyli zostaję 2 h, to odbieram 2 – czy to nie jest kancik?
Kamilla Stefaniuk-Borówka

Zgodnie z przepisami Kodeksu pracy czas pracy nie może przekraczać 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 4 miesięcy. Tygodniowy czas pracy łącznie z godzinami nadliczbowymi nie może przekraczać przeciętnie 48 godzin w przyjętym okresie rozliczeniowym.

Natomiast zgodnie z art. 151 § 1 K.p. „praca wykonywana ponad obowiązujące pracownika normy czasu pracy, a także praca wykonywana ponad przedłużony dobowy wymiar czasu pracy, wynikający z obowiązującego pracownika systemu i rozkładu czasu pracy, stanowi pracę w godzinach nadliczbowych. Praca w godzinach nadliczbowych jest dopuszczalna w razie:

  1. konieczności prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii,
  2. szczególnych potrzeb pracodawcy”.

Ponadto liczba godzin nadliczbowych przepracowanych w związku z okolicznościami, jakimi są szczególne potrzeby pracodawcy, nie może przekroczyć dla poszczególnego pracownika 150 godzin w roku kalendarzowym.

W układzie zbiorowym pracy lub w regulaminie pracy albo w umowie o pracę, jeżeli pracodawca nie jest objęty układem zbiorowym pracy lub nie jest obowiązany do ustalenia regulaminu pracy, jest dopuszczalne ustalenie innej liczby godzin nadliczbowych w roku kalendarzowym.

Stosownie do brzmienia art. 1511 § 1 K.p. za pracę w godzinach nadliczbowych, oprócz normalnego wynagrodzenia, przysługuje dodatek w wysokości:

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

  1. 100% wynagrodzenia – za pracę w godzinach nadliczbowych przypadających:
    1. w nocy,
    2. w niedziele i święta niebędące dla pracownika dniami pracy, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy,
    3. w dniu wolnym od pracy udzielonym pracownikowi w zamian za pracę w niedzielę lub
    4. w święto, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy,
  2. 50% wynagrodzenia – za pracę w godzinach nadliczbowych przypadających w każdym innym dniu niż określony w pkt 1.

Zgodnie z art. 1512 K.p. „w zamian za czas przepracowany w godzinach nadliczbowych pracodawca, na pisemny wniosek pracownika, może udzielić mu w tym samym wymiarze czasu wolnego od pracy.

Udzielenie czasu wolnego w zamian za czas przepracowany w godzinach nadliczbowych może nastąpić także bez wniosku pracownika. W takim przypadku pracodawca udziela czasu wolnego od pracy, najpóźniej do końca okresu rozliczeniowego, w wymiarze o połowę wyższym niż liczba przepracowanych godzin nadliczbowych, jednakże nie może to spowodować obniżenia wynagrodzenia należnego pracownikowi za pełny miesięczny wymiar czasu pracy”.

W przypadkach wyżej określonych pracownikowi nie przysługuje dodatek za pracę w godzinach nadliczbowych.

W myśl art. 1513 K.p. pracownikowi, który wykonywał pracę w dniu wolnym od pracy wynikającym z rozkładu czasu pracy w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy, przysługuje w zamian inny dzień wolny od pracy udzielony pracownikowi do końca okresu rozliczeniowego, w terminie z nim uzgodnionym.

Jak wynika z wyżej przywołanych przepisów, za pracę w godzinach nadliczbowych, oprócz normalnego wynagrodzenia, przysługuje pracownikowi dodatek. W zamian za czas przepracowany w godzinach nadliczbowych pracodawca, zamiast wypłacać dodatek, na pisemny wniosek pracownika, może także udzielić mu w tym samym wymiarze czasu wolnego od pracy.

Udzielenie czasu wolnego może nastąpić także bez wniosku pracownika. W takim jednak przypadku pracodawca udziela czasu wolnego najpóźniej do końca okresu rozliczeniowego, w wymiarze o połowę wyższym niż liczba przepracowanych godzin nadliczbowych, jednakże nie może to spowodować obniżenia wynagrodzenia należnego pracownikowi za pełny miesięczny wymiar czasu pracy.

Tak więc są 3 możliwości. W zamian za nadgodziny pracownikowi przysługuje:

  1. dodatek do wynagrodzenia,
  2. czas wolny udzielony na wniosek pracownika: w takiej sytuacji liczba godzin czasu wolnego będzie równa liczbie wypracowanych nadgodzin.
  3. czas wolny udzielony z inicjatywy pracodawcy: w wymiarze o połowę wyższym niż liczba przepracowanych godzin nadliczbowych, np. za 4 godziny nadliczbowe będzie się należało 6 godzin wolnego.

Oddanie czasu wolnego bez wniosku pracownika nie może bowiem (inaczej niż w przypadku czasu wolnego udzielanego na wniosek pracownika) spowodować obniżenia wynagrodzenia należnego pracownikowi za pełny miesięczny wymiar czasu pracy.

Proponuję wyjaśnić tę kwestię z pracodawcą. Jeżeli nie uzna Pana racji, może Pan zgłosić fakt nieprawidłowego rozliczania nadgodzin inspektorowi Państwowej Inspekcji Pracy, który podejmie stosowne czynności.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Indywidualne Porady Prawne specjalistów

Wpisz tutaj swoje pytanie, a trafi ono do naszego prawnika specjalisty.

Podobne materiały

Czy stażysta może pracować dłużej niż 40 godzin tygodniowo?

Stażysta ma pracować 40 godzin tygodniowo (8 godzin, 5 dni w tygodniu). Czy pracodawca może dołożyć dodatkowe godziny pracy, np. w sobotę?

Praca po godzinach i problem z wypłatą

Pracowałem na cały etat w dużej firmie, niby codziennie do 16, ale właściwie 4 dni na 5 musiałem pracować do 18–19. Nie dostawałem za to powiększonej wypłaty. W samochodzie służbowym, który był moim narzędziem pracy, miałem natomiast zainstalowany GPS rejestrujący czas pracy kierowców. Czy i jak mogę starać się o wypłatę za nadgodziny? Czy dowód ze świadków (kolegów z pracy) będzie brany pod uwagę?

Czy pracodawca może wymusić na pracowniku rezygnację z nadgodzin?

Czy pracodawca może wymusić na mnie rezygnację z nadgodzin? Pracuję na statku od poniedziałku do piątku – także nocami. „Na własną prośbę” mam podpisać dokument, że zrzekam się pieniędzy, które mam zagwarantowane w umowie o pracę. Czy to jest zgodne z prawem? Martwię się, że utracę pracę, jeżeli się nie zgodzę.

Należności od pracodawcy za wiele nadgodzin

Od wielu lat mój zakład pracy nie wypłaca mi należności za nadgodziny. Pracę ponadwymiarową mam udokumentowaną. Część kwoty dostałem w ramach drugiej listy płac, ale to niewielka suma. Czy i jak mogę dochodzić przed sądem pracy zaległych wypłat?

Dodatek za pracę w godzinach nadliczbowych

Pracownica wynagradzana jest w systemie czasowo-prowizyjnym – płaca zasadnicza wynosi 600 zł, a prowizja uzależniona jest od wysokości obrotu i wynosi 3,89%. We wrześniu pracownica przepracowała 188 godzin w tym 20 godzin z dodatkiem 50%. Czy prowizja stanowi stałe wynagrodzenie skoro jest wypłacana systematycznie i co miesiąc, czy nie? Jak wyliczyć wynagrodzenie i dopłaty do nadgodzin, jeżeli część prowizyjna wynosiła za wrzesień 1500 zł, za sierpień 800 zł i za lipiec 950 zł?

Opinie naszych Klientów ››



Kodeks pracy

[Pobierz Kodeks pracy] Stan prawny – 1.07.2014 r. j.t. z zaznaczonymi zmianami.

Kodeks pracy

[Pobierz ustawę o PIP] Stan prawny – 1.01.2013 r. j.t. z zaznaczonymi zmianami.


wizytówka